تحقیق حاضر ازنظر هدف جز تحقیقات کاربردی محسوب می‌شود، هدف از انجام این تحقیق شناسایی عوامل حیاتی موفقیت در توسعه محصول جدید در صنعت پوشاک (ورزشی) می‌باشد که برای شناسایی این عوامل تحقیق حاضر با بهره گرفتن از روش کیفی (با بهره گرفتن از روش گلوله برفی) و کمی (با بهره گرفتن از آزمون‌های آماری مناسب)، به‌صورت آمیخته استفاده است و در تقسیم‌بندی تحقیقات برحسب نحوه گردآوری داده‌ها این پژوهش در گروه تحقیقات توصیفی پیمایشی قرارگرفته و با توجه به ویژگی آزمایشی و غیرآزمایشی بودن تحقیقات، روش تحقیق حاضر از نوع روش غیرآزمایشی محسوب می‌شود.

( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

-۱-۸-۲ روش نمونه‌گیری و تخمین حجم جامعه:
با توجه به این‌که تحقیق حاضر کیفی و کمی (آمیخته) می‌باشد، در مرحله اول این تحقیق، خبرگان صنعت پوشاک (ورزشی) جامعه آماری را شکل داده‌اند. این افراد کسانی هستند که درزمینهٔ پوشاک ورزشی بیش از پانزده سال سابقه کاری دارندو نمونه‌گیری در این بخش از روش گلوله برفی انجام‌شده است. مرحله دوم در بخش کمی مدیران باسابقه کمتر از ۱۵ سال از روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب‌شده‌اند.
برای تعیین حجم نمونه از جامعه آماری به جدول استاندارد مفروض که توسط (مورگان^[۱۰]۱،۱۹۷۰) تنظیم و ارائه‌شده است. حداقل حجم نمونه مناسب برای این تحقیق با جامعه‌ای به تعداد ۱۰۰ نفر برابر با ۸۰ نمونه می‌باشد.
-۱-۳- ۳ روش گردآوری اطلاعات و داده‌ها:
در این بخش مصاحبه نیمه ساختاریافته از نوع سازمان‌یافته با خبرگان صنعت پوشاک (ورزشی) در مورد عوامل حیاتی موفقیت توسعه محصول جدید صورت گرفت و سعی شد تا این عوامل و چگونگی تأثیر آن‌ها در موفقیت شناسایی شود. در بخش کمی با توجه به‌مرور ادبیات و مطالعات کتابخانه‌ای و شاخص‌های حاصل از مصاحبه با خبرگان صنعت پوشاک ورزشی به تهیه پرسشنامه بسته و ساختاریافته پرداخته‌ایم.
۱-۸- ۴ روش تجزیه‌وتحلیل داده‌ها:
در بخش کیفی (مصاحبه) از روش تحلیل محتوا و در بخش کمی، آزمون‌های آماری مناسب با بهره گرفتن از نرم‌افزار Spss و Lisrel انجام‌شده است.
۱-۹- نوآوری در پژوهش
بر اساس یافته‌های پژوهش‌گر تاکنون مطالعه‌ای بر روی شناسایی عوامل حیاتی موفقیت توسعه محصول جدید در صنعت پوشاک ورزشی در داخل و خارج از کشور صورت نگرفته است و تحقیق پیش رو اولین گام در شناسایی این عوامل در این صنعت می‌باشد. همچنین با توجه به نو بودن مفهوم توسعه محصول در ایران از یک‌سو و سابقه بلندمدت شرکت‌های ایرانی درزمینهء پوشاک و همچنین رشد روزافزون صنعت ورزش و افزایش سهم این صنعت در GDP ایران از سوی دیگر، انطباق این سه حوزه می‌تواند به بهبود عملکرد توسعه محصول جدید در شرکت‌های فعال در صنعت پوشاک ورزشی کمک کند.
۱-۱۰-مشکلات و تنگناهای احتمالی تحقیق:
معمولاً هر محقق برای شروع و ادامه کار پژوهشی خود با موانع و محدودیت‌های بی‌شماری مواجه خواهد شد. ازجمله محدودیت‌ها و مسائلی که در تحقیق حاضر محقق را با مشکل مواجه نموده و باعث کند شدن سرعت ارائه تحقیق گردانیده را می‌توان به دودسته تقسیم کرد:

• • کمبود منابع علمی و تألیفی در ایران به‌ خصوص در مواردی مشابه با موضوع تحقیق و موضوع توسعه محصول جدید به‌طور صریح.

• • عدم همکاری لازم مدیران به انجام تحقیقات نوآور و جدید در سازمان و مصاحبه با آن‌ها جهت استخراج عوامل حیاتی موفقیت در بازار و صنعت پوشاک (ورزشی) ایران و مشکلات هماهنگی با سازمان و گروها و افراد نمونه در مرحله توزیع پرسشنامه و تکمیل آن.

۱-۱۱-جمع‌بندی فصل
در فصل حاضر همان‌گونه که ملاحظه شد ابتدا پس از ذکر چند تعریف، به تشریح بیان مسئله تحقیق و ضرورت و اهمیت تحقیق پرداخته شد و در ادامه به ارائه اهداف و سؤالات تحقیق مطابق مدل مفهومی پرداخته ‌شده است، قلمروها تحقیق در قالب قلمرو زمانی، مکانی و موضوعی و نیز تعاریف مشخص‌شده است. سپس به کلیات روش تحقیق و روش نمونه و حجم جامعه پرداخته ‌شده است و روش گردآوری داده و اطلاعات و تجزیه‌وتحلیل داده‌ها و نوآوری در پژوهش بیان‌شده است. در پایان تنگناهای تحقیق بیان‌شده است
فصل دوم
بخش اول
مرور ادبیات تحقیق
نظریات در علوم انسانی محصول زمان و مکان هستند و بدون درک بهتر طی شده این نظریات نمی‌توان به شناخت درستی از آن‌ها دست‌یافت
دکتر محمود محمدیان
۲-۱ مبانی نظری
۲-۲-۱ مروری بر توسعه محصول جدید
قبل از شروع بحث درباره توسعه محصول جدید لازم است که مفهوم سه سازه کاملاً مشخص گردد. همان‌طور که مشخص است این دو سازه عبارت‌اند از: توسعه و محصول جدید، در اینجا به معرفی این سازه‌ها می‌پردازیم و سپس به بررسی فرایند توسعه محصول جدید خواهیم پرداخت.
توسعه
واژه تحقیق و توسعه همه‌جا باهم به کار می‌روند، حتی بعضی از سازمان‌ها بخشی را به این نام برای خود تعریف می‌کنند، اما این دو واژه باهم تفاوت خاصی دارند. تحقیق یک عملکرد استراتژیک سازمان است، درحالی‌که توسعه یک وسیله عملیاتی هست. توسعه روی ساخت محصولی تمرکز دارد که می‌تواند به فروش برسد و با سود همراه باشد. توسعه با تحقیق در ارتباط است ولی چارچوب زمانی مشخص‌تر دارد و تیم توسعه باید از همه جنبه‌های محصول آگاهی و اطمینان پیدا کند و میان هزینه ساخت و ایمنی و کیفیت محصول به تصمیم‌گیری بپردازد. به‌عبارتی‌دیگر توسعه به معنای برگرداند نیازهای مشتریان به شکل یک محصول استاندار است (آناچینو^[۱۱]، ۲۰۰۷).
در حقیقت توسعه، تحقیقات انجام‌شده، دارایی‌های فکری و دانش انجام کار را به محصولی تبدیل می‌کند که قابلیت فروش در قیمتی رادارد که می‌تواند جواب گوی هزینه‌های ساخت خود و دیگر هزینه‌های سازمان نیز باشد. می‌تواند به توسعه به‌عنوان ماشینی نگاه کرد که ورودی آن اطلاعات بازاریابی، اطلاعات عملیاتی و اطلاعات تکنولوژیکی است، درحالی‌که خروجی آن محصولات سود ده و قابل‌تولید هست (آناچینو، ۲۰۰۷).
محصول جدید
طبق نظر کوپر می‌تواند چندین نوع محصول جدید را با بهره گرفتن از دو محور تازگی برای سازمان و تازگی برای بازار تعریف کرد. تازگی برای سازمان به این معناست که محصول در سازمان سازنده آن تابه‌حال ساخته و فروخته نشده است. تازگی برای بازار نیز به این معناست که محصول در بازار خود اولین است و قبلاً این محصول وجود نداشته است (کوپر، ۲۰۰۵).
به گفته Multhy و همکاران (۲۰۰۸) محصولات جدید هرروزه جایگزین محصولات موجود می‌روند و سرعت ظهور آن‌ها در بازار با شتاب فزاینده‌ای افزایش می‌یابد. دلایل این موضوع فراوان‌اند و شاید یک یا چند مورد از موارد زیر را شامل شوند:

1. 1. ایجاد تمایز محصول

1. 1. حمایت از ادامه رشد تولیدکننده

1. 1. سرمایه‌گذاری روی پیشرفت‌های فناوری

1. 1. واکنش به تغییرات جمعیت شناختی

در دهه اخیر عرضه محصولات جدید به بازار رشد چشمگیری داشته که علت آن آگاهی شرکت‌ها از اهمیت محصولات جدید برای کسب‌وکارها بوده است. پژوهش‌های زیادی انجام‌گرفته برای یافتن نحوه تحقق موفقیت، محصولات جدید همچنان شکست می‌خورند و درنتیجه توسعه محصول جدید یکی از پرمخاطره‌ترین و مهم‌ترین فعالیت‌های شرکت‌هاست. به‌طور متوسط ۴۶ درصد منابع تخصیص داده‌شده به توسعه محصول جدید خرج محصولاتی می‌شود که لغو می‌روند یا نمی‌توانند بازگشت‌های معقولی را محقق کنند (بیویاین^[۱۲]، ۲۰۱۱).
۲-۲-۱-۱ فرایند کلی تولید
فرایند توالی، مراحلی است که یک سری از ورودی‌ها را به یک سری خروجی مبدل می کند. فرایند تولید محصول، توالی مراحل و فعالیت‌هایی است که در بنگاه‌ها برای طرح‌ریزی، طراحی و تجاری نمودن محصولات به کار گرفته می‌شود.
فرایند کلی تولید از شش مرحله تشکیل‌شده است:

1. 1. برنامه‌ریزی:

فعالیت‌هایی که در راستای برنامه‌ریزی به انجام می‌رسند، اغلب تحت عنوان مرحله صفر شناسایی می‌روند؛ زیرا قبل از تأیید پروژه و مشخص شدن فرایند تولید محصول صورت می‌گیرند. این مرحله با استراتژی یکپارچه آغازشده و ارزیابی توسعه تکنولوژی و اهداف بازار را شامل می‌گردد. نتیجه این مرحله بیانیه مأموریت پروژه هست که بازار هدف موردنظر برای محصول، اهداف تجاری، فرضیات کلیدی و محدودیت‌ها را مشخص می‌سازد.

1. 1. شکل‌گیری ایده و مفاهیم اولیه:

در این مرحله نیازهای بازار هدف شناسایی‌شده و برای محصول نیز مفاهیم جایگزین ایجاد و مورد ارزیابی قرار می‌گیرند. یک یا تعداد بیشتری از ایده‌های مذکور برای توسعه و بررسی بیشتر انتخاب می‌روند. مفهوم یا ایده اولیه تشریحی از فرم، عملکرد و خصوصیات محصول است و معمولاً مجموعه‌ای از ویژگی‌ها چون تجزیه‌وتحلیل محصولات رقیب و توجیه اقتصادی پروژه‌ها را شامل می‌شود.

1. 1. طراحی در سطح سیستمی:

1. 1. مقدمه

۱-۱–معماری سازمانی و کلیّات موضوع
در دنیای امروز که کسب‌وکارها به شدت متأثر از تحولات محیطی است و تغییر به عنوان یک پارامتر ثابت، همواره وجود دارد، آنچه یک سازمان یا کسب‌وکار را قادر به ادامه حیات اثربخش و کارآمد می‌سازد، توانایی آن سازمان در پاسخ بهنگام، مناسب به این تحولات و تغییرات است. از دغدغه‌های اصلی مدیران در این اوضاع متلاطم و پیچیده، چگونگی به حداقل رساندن اثر محرک‌های بیرونی بر سازمان متبوع خود و ارتقاء سهم بازار، رضایت مشتریان و در نهایت ربودن گوی رقابت از رقبا می‌باشد. صاحبان کسب‌وکار همواره به دنبال واکنشی مناسب به این محرک‌ها بوده‌اند و از جمله می‌توان به بازنگری در کسب‌وکار و اصلاح فرآیندهای کاری و همچنین استفاده از فناوری متناسب اشاره کرد.
با گذار از عصر تولید انبوه به عصر مدیریت اطلاعات و دانش، کلیه فرآیندها و فعالیت‌های سازمان‌ها تحت تأثیر تغییرات بنیادی قرار گرفته است. در این زمان، اطلاعات نه تنها یکی از منابع و دارایی‌های اصلی سازمان‌ها شناخته می‌شود، بلکه ابزاری برای مدیریت مؤثر سایر منابع و دارایی‌های سازمان نیز به شمار رفته و از اهمیت و ارزش ویژه‌ای در سازمان‌ها برخوردار شده است. از این رو، فناوری اطلاعات که شامل فناوری‌های به کارگرفته شده در تولید، پردازش، انتقال، به کارگیری و مدیریت اطلاعات است، فرصت‌های جدیدی برای بهبود بهره‌وری در اختیار سازمان‌ها گذارده است. با فرصت‌های بالقوه‌ای که فناوری اطلاعات برای دسترسی به بازارهای جهانی به وجود می‌آورد، بنگاه‌ها به طور فز اینده‌ای برای بهره گیری از این فرصت ها، تحریک می‌شوند[۱].

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

در دهه‌ های گذشته، غالب سازمانها، راهبرد بازسازی و مهندسی مجدد را در پاسخ به مسائل و تغییرات محیطی انتخاب می‌کردند اما اکنون، رویکردها و راه‌ حل ‌های گذشته، قابلیت و توانایی خود را برای مقابله با مسائل سازمانی و محیط بیرونی از دست داده و بهتر است با رویکردها و دیدگاه‌های جدیدی جایگزین شود. بهترین و نوترین راه بقا و موفقیت سازمان‌ها در این آشفته بازار، توجه و تمرکز آن‌ها بر «چابکی سازمانی» است. چابکی سازمانی، پاسخی است آگاهانه و جامع به نیازهای در حال تغییرِ مداوم در بازارهای رقابتی و کسب موفقیت از فرصت‌هایی که سازمان به دست می‌آورد[۲].
بهره‌گیری از فناوری‌های نوین به ویژه فناوری اطلاعات جمله‌ی ابزارهایی بوده که در شکل‌های گوناگون خود مورد توجه مدیران سازمان‌ها بوده است. اما نکته‌ی حائز اهمیت، راهبری صحیح فناوری اطلاعات در جهت خلق ارزش در بخش‌های مختلف کسب‌وکار می‌باشد. بزرگترین چالش کسب‌وکارها در بهره‌برداری از خدمات فناوری اطلاعات، صرف کمترین هزینه ممکن و دریافت بهترین کیفیت می‌باشد.
مبحث معماری سازمانی از اواخر دهه ۸۰ میلادی توسط زکمن با هدف ارائه یک ساختاری برای بهره‌گیری از فناوری اطلاعات در جهت دستیابی به اهداف کسب‌وکار، مطرح گردید و در ادامه برای اطمینان از ارزش آفرینی و مدیریت اثربخش فناوری اطلاعات در کسب‌وکار، چارچوب‌هایی نظیر Zackman، COBIT، FEAF، TOGAF ارائه گردید که هر کدام بر جنبه‌هایی خاص از این فناوری تأکید دارند. به عنوان مثال چنانچه به دنبال ارزیابی و کنترل توسعه فناوری اطلاعات و همخوانی و همــ‌راستایی اهـداف فنـــاوری اطلاعات با اهداف واقعی کــسب و کار باشیم، چارچوب COBIT با رویکردی فرآیندگرا و مجموعه‌ای اهداف کنترلی در حوزه ارزیابی فناوری اطلاعات تدوین شده است.
معماری سازمانی سابقه‌ای طولانی در مقابله با فنآوری‌های مختل کننده است. در واقع، یکی از مهارت‌های اصلی معمار، تشخیص فناوری‌های نوظهوری است که احتمالاً منافعی برای کسب‌وکار به دنبال دارند و آن فناوری‌ها را با آغوش باز می‌پذیرد. همچنین معماران سازمانی درک می‌کنند که چگونه وقایع کسب‌وکار، نظیر ادغام، اکتساب و سلب می‌توانند منجر به توسعه معماری جدید شوند. با این حال و اگرچه کمتر شناخته شده است، اهمیت استفاده از معماری سازمانی به طور کلی به عنوان ابزاری برای مقابله با خطرات زمینه کسب‌وکار است[۲۶].
از جمله ویژگی‌هایی که امروزه در تدوین برنامه راهبردی برای کسب‌وکار باید مورد توجه قرار گیرد، داشتن قابلیت تطابق، انعطاف‌پذیری و واکنش مناسب سازمان در برابر تغییرات پیش بینی نشده و ناخواسته است. این همان چیزی است که از آن به عنوان چابکی از آن یاد می‌شود. در حوزه فناوری اطلاعات اصطلاح چابکی ابتدا در مورد نرم‌افزار مطرح گردیده و مجموعه‌ای از اصول نظیر سادگی، پویایی، تکامل تدریجی، تأکید بر خلاقیت، نتیجه گرایی برای آن معرفی شده است و سپس به مباحث معماری سازمانی توسعه یافت.
معماری سازمانی چابک متأثر از اصول تعریف شده برای توسعه نرم‌افزارهای چابک و مدیریت چابک می‌باشد. با این تفاوت که معماری سازمانی چابک دارای خصوصیات خاص خود می‌باشد و این به تفاوت مهندسی و مدیریت با معماری برمی‌گردد. در معماری علاوه بر اصول مهندسی بر هنر نیز تأکید بسیاری وجود دارد. همچنین در معماری علاوه برجنبه‌های ساختاری برجنبه‌های رفتاری هم تأکید وجود دارد[۳].
در این تحقیق با توجه به تعاریف و اصول ارائه شده برای معماری چابک و ویژگی‌های چارچوب توگف و همچنین بهره‌گیری از فرایند برنامه‌ریزی راهبردی در سازمان، تلاش می‌کنیم مدلی برای تحقق چابکی در فرایند معماری سازمانی ارائه کنیم.
۱-۲–طرح مسئله و اهمیّت تحقیق
چارچوب‌های ارائه شده برای معماری سازمانی علیرغم اینکه به عنوان یک نقشه راه فناوری اطلاعات برای کسب‌وکار بسیار راهگشا می‌باشند، اما پرسش‌هایی قابل تأمل را در ذهن مدیران و صاحبان کسب‌وکار ایجاد می‌شود. سئوالاتی نظیر : چه شرایطی برای عملیاتی کردن آنها لازم است؟ آیا تمامی نیازهای کسب‌وکار را در حوزه فناوری اطلاعات پوشش می‌دهند؟ آیا به طور کامل به نیازمندی‌های ذینفعان سازمان رسیدگی می‌کنن؟ آیا نسبت به سرمایه‌ای که از کسب‌وکار مصرف می‌شود، ارزش خلق می‌کنند؟ چقدر در مقابل تغییرات ناخواسته انعطاف پذیرند؟ و شاید ده‌ها سئوال و دغدغه از این شکل.
در شرایط عادی و ایده آل فعالیت یک کسب‌وکار شاید معماری اطلاعات سازمانی خیلی موضوعی چالش برانگیز نباشد اما مشکل از آنجا شروع می‌شود که امروزه بسیاری از تغییر و تحولات اثرگذار بر کسب‌وکارها را شاهد هستیم که خارج از اراده آنها بوده و حتی بر کسب‌وکار تحمیل می‌شود و می‌تواند معماری سازمانی را منجر به شکست کند. این عوامل ناخواسته و خارج از پیش بینی نیازمند مدیریتی جامع در تمامی جوانب است تا موفقیت و ادامه حیات کسب‌وکار تضمین شود. در این اوضاع و احوال است که که با اصطلاحاتی نظیر میزان انعطاف پذیری، پویایی، تطبیق پذیری، ثبات و پایداری در مقوله معماری سازمان مواجه می‌شویم. ویژگی‌های ذکر شده امروزه با عنوان چابکی به آن پرداخته می‌شود. اما اینکه در عمل چگونه این چابکی قابل تحقق است نیازمند تحقق چابکی در تمامی زمینه‌های مرتبط با موضوع معماری سازمانی است.
درک اهمیت و ضرورت چابک‌سازی معماری سازمانی با در نظرگرفتن شرایط محیطی حاکم بر کسب‌وکارها، چندان دشوار نمی‌باشد. مسائلی چون بروز تغییرات پیش بینی نشده و ایجاد تلاطم در سازمان، روش‌های سنتی معماری سازمانی را دچار مشکلات متعددی می‌کند و سبب شکست معماری سازمانی و از دست رفتن سرمایه‌های هنگفتی در سازمان می‌شود. از سویی دیگر تغییر الگوها و مدل‌های کسب‌وکار، بر اثر تحولات سریع فناوری و بویژه فناوری اطلاعات، فضایی رقابتی بوجود آورده که غفلت از آن می‌تواند منجر به خطر افتادن حیات سازمان گردد و اینجاست که پایداری، قابلیت تطابق و انعطاف پذیری کسب‌وکار امری حیاتی خواهد بود.
به دلیل عدم آگاهی از فرصت هایی که معماری سازمانی می‌تواند برای سازمان فراهم آورد، در بسیاری از سازمان ها موضوع معماری سازمانی جایگاهی ندارد و یا به عنوان موضوعی فاقد اولویت بالا به آن نگاه می‌شود. از موضوعاتی که به عنوان دغدغه و نگرانی بزرگ برای صاحبان کسب‌وکار مطرح است، موضوع همراستایی کسب‌وکار و فناوری اطلاعات است. معماری سازمانی یکی از مهم‌ترین و پرکاربردترین راهکارهای سازمانی برای همراستایی راهبردی فناوری اطلاعات با کسب و کار سازمان و ابزار قدرتمندی برای ساماندهی به سیستم‌های اطلاعاتی پیچیده می‌باشد[۴]. بدیهی است که به هراندازه که معماری سازمانی چابک تر باشد بتواند در شرایط پیچیده و ناپایدار پاسخگوی نیازهای ذینفعان کسب‌وکار باشد، بدون شک اهداف کسب‌وکار بهتر محقق خواهد شد و این به معنای تحقق همراستایی می‌باشد.
در عصر چابکی دیگر نمی توان همه چیز را ازقبل پیش بینی و برنامه‌ریزی کرد، لذا استفاده از روش‌های کلاسیک معماری سازمانی نتیجه بخش نخواهد بود. با توجه به گسترش تغییرات و تلاطم دیگر نمی‌توان وضعیت موجود و وضعیت مطلوب را به شکل ایستا تعریف نموده و سپس برای حرکت از وضعیت موجود به وضعیت مطلوب برنامه‌ریزی نمود. روش‌های کلاسیک معماری سازمانی به دلیل داشتن برخی از ویژگی ها در محیط‌های پرتلاطم دچار مشکلاتی هستند. برخی از این ویژگی ها عبارتند از [۵]:

• • سخت بودن تولید محصولات و فرآورده‌های معماری سازمانی

• • تولید حجم عظیمی از مستندات

• • وجود افراد تطبیق ناپذیر در تیم معماری سازمانی و سایر تیم ها

• • اصرار بیش از حد داشتن به مسائل تکنیکی به جای همکاری و کارتیمی

• • عدم بکارگیری مدیریت دانش محور

• • استفاده از متدولوژی‌های نامناسب

• • عدم وجود ابتکار و خلاقیت درافراد و تبعیت محض از برنامه‌ها و رعایت حداکثر بروکراسی

• • وجود فازها و چرخه‌های طولانی

• • برگزاری جلسات نامناسب کارشناسی و مدیریتی

• • طولانی بودن زمان توسعه سیستم‌های کاربردی اثر بخش و تحول آفرین و…

روش‌های چابک معماری سازمانی سعی دارند تا از شکنندگی معماری سازمانی در سازمان‌های متلاطم و پرتغییر جلوگیری نمایند [۵]. چارچوب توگف به لحاظ شکل و ماهیت، برخی از ویژگی‌های معماری چابک را دارا می‌باشد. ازجمله‌ی این ویژگی ها می‌توان به چرخه‌ی تکرار و توسعه‌ی تدریجی و افزایشی آن حول نیازمندی‌های ذینفعان اشاره کرد.
تلاش ما در این تحقیق بر این اساس بوده که با توجه به اصولی که برای چابکی ارائه شده است و تجاربی که در زمینه وجود دارد، با بهره گرفتن از چارچوب توگف و ترکیب آن با موضوع برنامه‌ریزی راهبردی سازمان مدلی را جهت تحقق چابکی معماری سازمانی در عمل ارائه نمائیم.
۱-۳–اهداف تحقیق
همانطور که از عنوان تحقیق مشخص است، هدف اصلی تحقیق ارائه روشی برای بهبود معماری سازمانی از طریق ارائه مدلی براساس چارچوب توگف برای چابک‌سازی معماری اطلاعات سازمانی است. از آنجایی که چارچوب توگف مشخصه‌هایی از چابکی را در خود دارد، در ابتدا به بررسی چارچوب ذکر شده می‌پردازیم و در ادامه با ایده گرفتن از متدلوژی‌های چابک توسعه نرم‌افزار و ترکیب تدوین برنامه معماری سازمانی با برنامه راهبردی سازمان و لحاظ کردن سایر پارمترهای تأثیرگذار بر چابکی معماری مدل مورد نظر را ارائه می‌کنیم.
ما در این مدل به دنبال چند موضوع اساسی خواهیم بود که هر کدام چابکی معماری سازمانی و در نهایت چابکی سازمان را به دنبال خواهد داشت:
۱- تأکید بر همزمانی تدوین برنامه راهبردی سازمان و معماری اطلاعات سازمانی باهدف افزایش هم‌افزایی در مواردی نظیر:

• • درگیر شدن مدیران سازمان و شریک دانستن خود در موفقیت معماری اطلاعات سازمانی

• • صرفه جویی و استفاده بهینه از منابع سازمان نظیر زمان، بودجه، سرمایه‌های انسانی

• • تدوین راهبردهای سازمان براساس اصول چابکی

• • توجه به یادگیری سازمانی، حافظه‌ی سازمانی و مدیریت دانش سازمانی

• • تحقق همراستایی و هماهنگی هرچه بیشتر راهبردهای کسب‌وکار با فناوری اطلاعات

• • ایجاد یکپارچگی و ارتباط بین مستندات برنامه راهبردی و معماری اطلاعات سازمانی

۲- تغییر نگرش به معماری سازمانی از دیدگاه پروژه‌ای به دیدگاه فرآیندی
۳- توسعه و تکامل تدریجی و افزایشی معماری در قالب حلقه‌های تکرار شونده
۴- کاهش فاصله زمانی بین تدوین مؤلفه‌های معماری و پیاده‌سازی آنها: در مدل پیشنهادی، معماری سازمانی متناسب با نیاز ذینفعان و مرتبط با راهبردهای سازمانی شکل می‌گیرد و با اولویت‌بندی تعیین شده براساس برنامه راهبردی، در چرخه توسعه محقق می‌شود و مدیریت سازمان برای تحقق اهداف راهبردی سازمان، خود را ملزم به پیاده‌سازی این مؤلفه از معماری می‌داند.
۵- تأکید بر اولویت بندی گام‌های تکامل تدریجی معماری بر اساس برنامه راهبردی
۶- پایش محیطی و اعمال بازخوردهای مناسب در جهت چابک سازی معماری اطلاعات سازمانی

ﺗﺎﯾﯿﺪ ﻓﺮﺿﯿﻪ
ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ- ﻧﺘﯿﺠﻪ ﮔﯿﺮي و ﭘﯿﺸﻨﻬﺎدات

1. 1. ﻓﺮﺿﯿﻪ ﻓﺮﻋﯽ -1-3 ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي ﺗﺤﻮل ﮔﺮا ﺑﺮ ﻧﯿﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ

ﺗﺎﺛﯿﺮ ﻣﺜﺒﺖ و ﻣﻌﻨﯽ داري دارد

1. 1. ﻓﺮﺿﯿﻪ ﻓﺮﻋﯽ -2-3 ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي ﺗﺒﺎدل ﮔﺮا ﺑﺮ ﻧﯿﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ

ﺗﺎﺛﯿﺮ ﻣﺜﺒﺖ و ﻣﻌﻨﯽ داري دارد

1. 1. ﻓﺮﺿﯿﻪ ﻓﺮﻋﯽ -3-3 ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي اﻧﻔﻌﺎﻟﯽ ﺑﺮ ﻧﯿﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ ﺗﺎﺛﯿﺮ

ﻣﻨﻔﯽ و ﻣﻌﻨﯽ داري دارد
ﻓﺮﺿﯿﻪ اﺻﻠﯽ -4 ﺗﺎﺛﯿﺮ ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي ﺑﺮ ﻧﯿﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ 13 از ﻃﺮﯾﻖ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺑﯿﺶ از ﺗﺎﺛﯿﺮ ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي ﺑﺮ ﻧﯿﺖ
ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ اﺳﺖ
ﻓﺮﺿﯿﻪ ﻓﺮﻋﯽ -1- 4 ﺗﺎﺛﯿﺮ ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي ﺑﺮ ﻧﯿﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ از

1. 1. ﻃﺮﯾﻖ ﺑﻌﺪ ﺳﺎﺧﺘﺎري ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺑﯿﺶ از ﺗﺎﺛﯿﺮ ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي ﺑﺮ ﻧﯿﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ اﺳﺖ

ﻓﺮﺿﯿﻪ ﻓﺮﻋﯽ -2-4 ﺗﺎﺛﯿﺮ ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي ﺑﺮ ﻧﯿﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ از ﻃﺮﯾﻖ

1. 1. ﺑﻌﺪ راﺑﻄﻪ اي ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺑﯿﺶ از ﺗﺎﺛﯿﺮ ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي ﺑﺮ ﻧﯿﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ اﺳﺖ

ﻓﺮﺿﯿﻪ ﻓﺮﻋﯽ -3-4 ﺗﺎﺛﯿﺮ ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي ﺑﺮ ﻧﯿﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ از ﻃﺮﯾﻖ

1. 1. ﺑﻌﺪ ﺷﻨﺎﺧﺘﯽ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺑﯿﺶ از ﺗﺎﺛﯿﺮ ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي ﺑﺮ ﻧﯿﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ اﺳﺖ

ﺟﺪول : 1-5 ﻧﺘﺎﯾﺞ آزﻣﻮن ﻓﺮﺿﯿﺎت
-4-5 اراﺋﻪ ﭘﯿﺸﻨﻬﺎدات ﮐﺎرﺑﺮدي
١٦٠
ﺗﺎﯾﯿﺪ ﻓﺮﺿﯿﻪ
رد ﻓﺮﺿﯿﻪ
ﺗﺎﯾﯿﺪ ﻓﺮﺿﯿﻪ
ﺗﺎﯾﯿﺪ ﻓﺮﺿﯿﻪ
ﺗﺎﯾﯿﺪ ﻓﺮﺿﯿﻪ
ﺗﺎﯾﯿﺪ ﻓﺮﺿﯿﻪ
ﺗﺎﯾﯿﺪ ﻓﺮﺿﯿﻪ
در اﯾﻦ ﺑﺨﺶ ﺳﻌﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ ﺗﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﺘﺎﯾﺞ ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﻣﻄﺎﻟﻌﻪﻫﺎي ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ، ﭘﯿﺸﻨﻬﺎداﺗﯽ اراﺋﻪ ﮔﺮدد.
.1 ﺑﺮاي ﺗﺮﻏﯿﺐ ﮐﺎرﮐﻨﺎن ﺑﻪ ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ ، ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي، رﻫﺒﺮي ﺗﺤﻮل ﮔﺮا ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﭘﯿﺸﻨﻬﺎد ﻣﯽ ﮔﺮدد ﻣﺪﯾﺮاﻧﯽ ﮐﻪ داراي ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي ﺗﺤﻮل ﮔﺮا ﻫﺴﺘﻨﺪ آﻧﺮا ﺣﻔﻆ ﮐﺮده و در ﺟﻬﺖ ﺑﻬﺒﻮد آن ﺑﺮآﯾﻨﺪ. ﻣﺪﯾﺮاﻧﯽ ﮐﻪ ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي ﺗﺒﺎدل ﮔﺮا را ﺑﺮﮔﺰﯾﺪه اﻧﺪ آﻧﺮا ﺑﻪ ﺗﺤﻮل ﮔﺮا ﺗﻐﯿﯿﺮ دﻫﻨﺪ و ﻣﺪﯾﺮاﻧﯽ ﮐﻪ ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي اﻧﻔﻔﻌﺎﻟﯽ را اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮده اﻧﺪ ﻧﯿﺰ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﺛﺮ ﻣﻨﻔﯽ اﯾﻦ ﺳﺒﮏ ﺑﺮ ﻧﯿﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ، در راه ﺗﻐﯿﯿﺮ آن ﺑﻪ ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي ﺗﺤﻮل ﮔﺮا ﻗﺪم ﮔﺬارﻧﺪ.
ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ- ﻧﺘﯿﺠﻪ ﮔﯿﺮي و ﭘﯿﺸﻨﻬﺎدات ١٦١

1. 1. ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻧﻘﺸﯽ ﺗﺴﻬﯿﻞ ﮔﺮ را در راﺑﻄﻪ ﻣﯿﺎن ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي و ﻧﯿﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ دارا ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ، ﭘﯿﺸﻨﻬﺎد ﻣﯽ ﮔﺮدد ﺑﺮاي ﺗﺮﻏﯿﺐ ﮐﺎرﮐﻨﺎن ﺑﻪ ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ، ﻣﺪﯾﺮان ﺑﺎ ﺑﻬﺒﻮد و اﻓﺰاﯾﺶ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ در ﺳﺎزﻣﺎن، ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮔﺮ ﺗﺎﺛﯿﺮ ﻣﻀﺎﻋﻔﯽ ﺑﺮ ﻧﯿﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ.

1. 1. ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﭘﯿﺸﻨﻬﺎد ﻣﯽ ﮔﺮدد ﺑﺮاي ﺑﻬﺒﻮد و اﻓﺰاﯾﺶ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ در ﺳﺎزﻣﺎن، ﻣﺪﯾﺮان ﺑﻪ ﺷﮑﻠﯽ رﻓﺘﺎر ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ در ﻧﻈﺮ ﮐﺎرﮐﻨﺎﻧﺸﺎن داراي ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي ﺗﺤﻮل ﮔﺮا ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ. در اﯾﻦ راﺳﺘﺎ او ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ زﻣﺎﻧﯽ را ﺑﻪ آﻣﻮزش و ﭘﺮورش ﮐﺎرﮐﻨﺎﻧﺶ اﺧﺘﺼﺎص دﻫﺪ؛ درﺑﺎره ارزﺷﻬﺎ، اﻫﺪاف، آﯾﻨﺪه ﮐﺎري و ﻧﺤﻮه اﻧﺠﺎم ﮐﺎرﻫﺎ ﺑﺎ آﻧﺎن ﮔﻔﺘﮕﻮ ﮐﻨﺪ؛ ﻧﻈﺮات آﻧﺎن را در زﻣﺎن ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮي ﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﮐﺎرﮐﻨﺎﻧﺶ ﺟﻮﯾﺎ ﺷﻮد؛ ﺑﻪ ﻫﺮ ﻓﺮدي ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺨﺼﯿﺖ ﮐﻪ دارد رﻓﺘﺎر ﻧﻤﺎﯾﺪ؛ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻫﻤﯿﺸﻪ از ﺧﻮد ﺻﻼﺑﺖ و اﻃﻤﯿﻨﺎن ﻧﺸﺎن دﻫﺪ.

1. 1. ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﻬﺒﻮد و اﻓﺰاﯾﺶ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ در ﺳﺎزﻣﺎن ﭘﯿﺸﻨﻬﺎد ﻣﯽ ﮔﺮدد ﻣﺪﯾﺮان ﺑﻪ ﻓﮑﺮ ارﺗﻘﺎي رواﺑﻂ ﮐﺎري و اﯾﺠﺎد ﺳﺎﺧﺘﺎر ارﺗﺒﺎﻃﯽ ﺗﺴﻬﯿﻞ ﮐﻨﻨﺪه ﺗﺮي در ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﺎﺷﻨﺪ؛ ﮐﺎرﻫﺎي ﺗﯿﻤﯽ را ﮔﺴﺘﺮش دﻫﻨﺪ؛ ﺑﻪ اﯾﺠﺎد ﺑﺴﺘﺮﺳﺎزي ﺑﺮاي اﻓﺰاﯾﺶ اﻋﺘﻤﺎد ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﻣﯿﺎن اﻓﺮاد ﺑﭙﺮدازﻧﺪ؛ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ در ﮔﺴﺘﺮش ارزﺷﻬﺎي ﺳﺎزﻣﺎﻧﯽ ﻣﺸﺘﺮك در ﻣﯿﺎن ﮐﺎرﻣﻨﺪان و ﺑﺎزﮔﻮ ﮐﺮدن و ﯾﺎدآور ﺷﺪن اﻫﺪاف ﺳﺎزﻣﺎﻧﯽ ﻣﺸﺘﺮك ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﮐﻮﺷﺎ ﺑﺎﺷﻨﺪ.

-5-5 ﭘﯿﺸﻨﻬﺎدات ﺑﺮاي ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت آﺗﯽ
.1 ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺪل رﻓﺘﺎر ﻣﻨﻄﻘﯽ و ﻣﺪل رﻓﺘﺎر ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰي ﺷﺪه در ﻓﺼﻞ دوم، ﭘﯿﺸﻨﻬﺎد ﻣﯽ ﮔﺮدد ﮐﻪ در ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت آﺗﯽ ﺑﺮرﺳﯽ ﮔﺮدد ﮐﻪ ﺣﺎل ﮐﻪ ﺗﺎﺛﯿﺮ ﺳﺒﮏ رﻫﺒﺮي و ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺑﺮ ﻧﯿﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ ﻣﻮرد ﺗﺎﯾﯿﺪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ، آﯾﺎ اﯾﻦ اﻋﻤﺎل در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ رﻓﺘﺎر ﺗﺴﻬﯿﻢ داﻧﺶ ﻣﯽ ﺷﻮد و ﯾﺎ ﺧﯿﺮ.
ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ- ﻧﺘﯿﺠﻪ ﮔﯿﺮي و ﭘﯿﺸﻨﻬﺎدات ١٦٢

شکل ‏۵‑۱: منحنی جابجایی ماکزیمم سوییچ یکسرگیردار نیترید-بور برحسب ولتاژ اعمالی در دوحالت خطی و غیرخطی ۹۸
شکل ‏۵‑۲: اثر پارامتر غیرموضعی روی جابجایی ماکزیمم سوییچ‌ یکسزگیردار نیترید-بور ۹۹
شکل ‏۵‑۳: تغییرات پتانسیل الکتریکی بدون بعد در طول تیر یکسرگیردار به ازای پارامتر موضعی ۱۰۰
شکل ‏۵‑۴: تغییرات پتانسیل الکتریکی بدون بعد در طول تیر دوسرگیردار به ازای پارامتر موضعی ۱۰۰
فهرست جدول‌ها

تحلیل غیر خطی دینامیکی و ارتعاشی نانولوله کربنی در سیستم نانوالکترومکانیک‌سوییچ با بهره گرفتن از تئوری غیر‌محلی الاستیسیته ۱
جدول ‏۳‑۱: پارامترهای هندسی و خواص مکانیکی نانولوله کربنی وثابت‌های نیرویی ۴۸
جدول ‏۳‑۲: تاثیر گپ در حضور و عدم حضور نیروی واندروالس روی ولتاژ پولین استاتیکی تیریکسرگیردار ۵۶
جدول ‏۳‑۳: اثر طول روی ولتاژ پولین استاتیک برای دو تیر یکسرآزاد و دوسرگیردار ۵۸

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

جدول ‏۳‑۴: تاثیر گپ روی ولتاژ ناپایداری نانولوله‌ بدون نیروی واندروالس ۷۲
جدول ‏۳‑۵:تاثیر ولتاژ استاتیک اولیه و پارامترهای غیرموضعی مختلف روی فرکانس اساسی نانولوله یکسرگیردار ۷۵
جدول ‏۴‑۱: مشخصه‌ های هندسی سوییچ سنسوری و ویژگی‌های نانولوله کربن ۸۴
جدول ‏۴‑۲: سرعت و طول زمان حرکت ذره و ولتاژهای اعمال شده به سیستم با هندسه مشخص ۸۷
جدول ‏۵‑۱: مشخصات هندسی و خواص فیزیکی و مکانیکی نانولوله نیترید-بور ۹۷
فهرست علائم و اختصارات

«…لاتَضارُوهُنَّ لِتَضیقُوا عَلیهِنَّ..»
«هرگز بر زنانتان ضرر وارد نسازید و آنان را در ضیق و فشار قرار ندهید» (قرآن کریم، طلاق:۵).
قال رسول الله(ص) : «ما اَکْرَمَ النِساءَ اِلاّ کَریِم وَ لا اَهانَهُنَّ اِلاّلَئیم»
پیامبر اکرم(ص) فرمود: «کسى که بهره‌اى از کرامت برده باشد، زنان را احترام و اکرام مى‌کند و به زنان، اهانت نمى‌کند مگر انسان پست» (کنز العمال: ج۱۶، ص۳۷۱ ؛ نهج الفصاحه: ح۱۵۲۰).
و نیز موارد بسیار دیگری که احترام به زنان و دختران را مورد تاکید قرار می دهد (وسائل الشیعه: ج۲۱، ص۳۶۲ و ۳۶۵ ؛ مستدرک الوسائل: ج۱۵، ص۱۱۸ ؛ الکافی: ج۶، ص۴ ؛ بحار الانوار: ج۶۸، ص۳۸۹).
«تکبر در اسلام صفت مذمومی بشمار می رود. اما در فرهنگ اسلام زن باید در برابر مرد نامحرم متکبر باشد و از خضوع و کرنش دوری جوید. زیرا این امر کرامت زن را تضمین می کند» (مقام معظم رهبری،۲۵/۹/۷۱).
۳- محوریت زن در خانواده
از اصول دیگری که در آموزه های اسلامی می توان برداشت کرد که شارع مقدس بر آن بسیار تاکید داشته این است که خانواده در جامعه اسلامی مبتنی بر محور زن است. خانواده در هر جامعه شامل افراد مشخصی است که به عنوان فعالان این اجتماع کوچک و یا نهاد اجتماعی مطرح هستند. در این نهاد هر کدام از افراد وظایف خانوادگی و اعمال مربوط به خود که مطابق با موقعیت آنها می‌باشد بر عهده دارند، ضمن این که در بسیاری از موارد زندگی با یکدیگر وجه مشترک دارند. در دین مبین اسلام برداشت کلی از مجموع روایات و سیره اهل بیت(ع) بر این است که امور داخل خانه و روشن نگه داشتن چراغ خانواده بر عهده زن خانه است و هیچ امری برای زنان ارزشمندتر و مهمتر از حفظ و نگهداری نهاد خانواده شمرده نشده است.

( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

اگرچه حضور اجتماعی زنان و اشتغال آنان به فعالیت در عرصه عمومی در دین اسلام مجاز شمرده شده است اما باید توجه داشت که جواز یک عمل به معنای رجحان و اولویت آن عمل ناست. یعنی خیلی از رفتارها و تصمیمات در زندگی افراد وجود دارند که هیچ ادله ای مبنی بر حرمت و یا ممنوعیت آنها وجود ندارد و فرد مجاز به انتخاب هر یک از آنها است اما از دیگر سو نیز این جواز نمی تواند علت و دلیلی برای ارجحیت آن عمل و یا تصمیم در زندگی فرد باشد و مقولاتی چون علایق، ارزش ها، مصالح، توانایی و استعداد و مفاهیمی از این قبیل در تعیین اولویت و رجحان این امور مجاز دخالت موثر دارند. مقوله حضور زن در عرصه عمومی نیز از این قبیل احکام است. خداوند در دین اسلام هیچ مانع و حرمتی برای صرف فعالیت اجتماعی و اشتغال زن در نظر نگرفته است اما با عنایت به مقولات متعددی که ذکر شد، توصیه های بسیاری در دین مبین اسلام به چشم می خورد که زن را در درون خانه و مدیریت عرصه خصوصی زندگی خانوادگی بیشتر می پسندد (آذربایجانی،۸۷:۱۳۸۸).
پیامبر گرامى اسلام(ص) از یاران خود پرسید:
در کدام لحظه، زن به خدا نزدیکتر است؟ پاسخ مناسبى مطرح نشد، تا اینکه حضرت زهرا(س) سئوال پدر را شنید و پاسخ داد:
«أَنَّ أَدْنَی مَا تَکُونُ مِنْ رَبِّهَا أَنْ تَلْزَمَ قَعْرَ بَیْتِهَا»
«نزدیکترین لحظه زن به خدا آن است که در درون خانه خود باشد» (بحارالانوار: ج۴۳، ص۹۲ ؛ نوادر راوندى: ص۱۴).
بنا کردن نهاد مقدس خانواده و حفظ و بقای آن وظیفه ای است که مرد و زن می بایست به صورت مشترک در راستای آن تلاش نمایند اما تفاوت در ویژگی ها و استعدادهای آنها نقش خاصی را می طلبد، به همین دلیل سهم آنان در استحکام و استمرار این بنا یکسان نخواهد بود. به عنوان مثال کارکرد تولید مثل در خانواده که از ابتدایی ترین و ضروری ترین ها به شمار می رود از سوی زن و مرد به طور یکسان صورت نمی پذیرد و نقش زن در این فرایند و نیز رشد و تربیت فرزند به مراتب سختتر و پیچیده تر از نقش مرد است. به طوریکه در آیات قرآن نیز این موارد به صراحت ذکر شده و از علل توجه ویژه اسلام به احترام به مادر تلقی می گردد (قرآن کریم، لقمان: ۱۴ و احقاف: ۱۵).
از دیگر تفاوت های سهم زن و مرد در حفظ و استمرار نهاد محبوب خانواده، برتری بعد عاطفی و روحی زن در نسبت با مرد است که خود از عوامل مهم ایجاد شادابی و نشاط در خانه و دلگرمی و وابستگی مرد به این کانون گرم خواهد بود. «زن در آرام بخشی و تلطیف فضای خانه نقش ویژه ای دارد. آرام بخشی گرچه در سوره روم به عنوان کارکرد هر یک از همسران بیان شده اما تأکید بر آرام بخش بودن زن برای مرد در آیه ۱۸۹ سوره اعراف، نشانگر نقش ویژه زن در این امر است. بنابراین گرچه تهیه مسکن از وظایف مرد است و جسم و جان زن در خانه مرد، و در سایه حمایت او به آرامش می رسد اما خود از حیث روانی و عاطفی، منزل و مأوای مرد است و شوهر در کنار او آرامش می یابد. زن با نقش عاطفی و احساسی ویژه ای که دارد به خانواده نشاط و حیات می بخشد. آرام بخشی زن، روح خانواده است و تا زمانی که این روح در آن جریان دارد خانواده استوار و پابرجا خواهد بود» (طاهری نیا،۷:۱۳۸۴).
در بیان این حقیقت که زن محور خانواده بوده و اولویت اسلام برای زنان رسیدگی به امور خانه و خانواده و گرم و شاداب نگه داشتن کانون این نهاد مقدس است، احادیث و روایات بسیار زیادی در کتب روایی شیعه وجود دارند. علاوه بر آن، از اینکه مرد در آیات قرآن سرپرست خانواده تلقی شده و وظیفه تامین مخارج خانواده برعهده وی گذارده شده است و زنان در این زمینه هیچگونه وظیفه و تکلیفی ندارند، معلوم می شود که اسلام ترجیحی برای اشتغال زنان در خارج از منزل نداشته و مصلحت را در این دیده که زنان به تدبیر عرصه خصوصی بپردازند.
۴- تاکید بر مربی بودن زن
از دیگر اصول و ارزش هایی که دین اسلام در دیدگاه اجتماعی و به خصوص در ارتباط با نقش زن در خانواده و اجتماع مورد توجه و تاکید فراوان قرار داده است، عنایت داشتن بر نقش تربیتی زن با تکیه بر اختصاصات و ویژگی های جسمی و بعد روحی و عاطفی وی چه در درون خانه و در نسبت با فرزند و همسر و چه در محیط اجتماع است. بعد جسمانی و قابلیت های بدن زن در وابستگی کودک به وی برای ادامه حیات و بعد عاطفی و احساسی او برای ارضای نیاز روحی و معنوی فرزند و شوهر، از اختصاصات ویژه زنان برای مربی بودن آنان است. به عبارت دیگر زنان با توجه به استعدادها و ویژگی های طبیعی خود در زمینه احساسات قوی و هوش عاطفی خود مناسبترین گزینه برای پرداختن به امور تربیتی و انسان ساز می باشند.
تربیت از جمله واژه هایی است که بسیاری از مفاهیم فرهنگ اسلامی را در درون خود جای می دهد. تربیت به معنای پرورش جمیع استعدادهای فکری، روحی و جسمی انسان است. در اسلام زن و مرد از جهت انسانیت و ارزش عمل مساوی می باشند ولی همان گونه که در بعضی از صفات و فعالیت ها مرد بر زن برتری دارد زن نیز دارای خصوصیاتی است که از آن جهت بر مرد برتری دارد و آن دلی سرشار از مهر و پرعاطفه، نوع دوست، نوع پرور، رقیق القلب و فداکاری است. برای همین خدای متعال وظیفه خطیر انسان سازی و تربیت فرزند را بر عهده زن قرار داده است (افروز،۱۹:۱۳۷۶).
اگر مسیر حرکت و روند ایجاد تمدن اسلامی را به دقت مورد بررسی قرار دهیم آشکارا به این نتیجه دست می یابیم که تربیت و پرورش نسل از مهمترین لازمه ها و مقدمات تمدن سازی است زیرا انتقال فرهنگ و قدمت بخشیدن به عناصر فرهنگی یک جامعه که زمینه تبدیل تفکر و فرهنگ به تمدن را هموار می سازد جز از طریق ساختن نسلی همراه و همگام با ارزش ها و داشته های فرهنگی جامعه در مسیر آینده امکان پذیر نخواهد بود. حال با عنایت به جایگاه این امر خطیر و تعیین کننده در نسبت با تمدن اسلامی، ارزش و اهمیت نقش تربیتی زنان در درون خانواده و جامعه روشن شد. نقشی که هم اطلاق صفت «ربّ» به خداوند ارزش بیش از حد آن را می رساند و هم توجه به نقش تربیتی پیامبران(ص) و ائمه(ع) در طول تاریخ بیانگر اعتبار آن است و بارها و بارها توسط احادیث و روایات معصومین و نیز سیره آنان و بزرگان دین مورد تاکید واقع گردیده است.
امام خمینی (ره) در ارتباط با نقش تربیتی زن تعابیر بسیار زیبا و درخور توجهی دارند. ایشان زن را مبدأ سعادت و خیر جامعه دانسته و می فرمایند: «زن، انسانی بزرگ و مربی جامعه است. او است که با تربیت صحیح خود، انسان درست می کند و کشور را آباد می نماید» (صحیفه نور: ج۶، ص۱۸۷). و نیز می فرمایند: «زن یکتا موجودی است که می تواند از دامن خود افرادی به جامعه تحویل دهد که از برکتش یک جامعه، بلکه جامعه ها به ارزشهای والای انسانی کشیده شوند» (همان: ج۱۶، ص۱۲۵).
پ- مولفه های نقش اجتماعی زنان
با عنایت به مبانی نظری، پیش فرض و ارزش های ذکر شده از دیدگاه اسلام، حال به بررسی مولفه های نقش زنان در جامعه پرداخته و ملاحظات مربوط به هر یک از این مولفه ها را مورد بررسی قرار می دهیم.
۱- همسری
یکی از وظایف و نقش هایی که در جامعه اسلامی برای زنان بسیار مورد تاکید قرار گرفته شده است نقش همسری شایسته است. زن و مرد به عنوان دو رکن اصلی خانواده دارای شئون و تکالیفی در برابر یکدیگر می باشند که مجموعه این حقوق و تکالیف که تحت عنوان همسری تعریف می گردد، استحکام نهاد خانواده را در پی دارد. در دین اسلام زن و مرد با توجه به تفاوت هایی که در بین آنها وجود دارد و نیازهایی که برخاسته از این تفاوت های تکوینی است، به یکدیگر گرایش پیدا کرده و نهاد خانواده را بنیان می گذارند و با پیوستن به یکدیگر دارای حقوق بر عهده یکدیگر می گردند.
«مهم‌ترین نقش‌های جنسیتی تصویر‌ شده برای زنان، همسری و مادری است و هیچ یک از فعالیت‌های زنان اهمیتی همپای این دو نقش نخواهد داشت؛ در میان نقش‌های ویژه زنانه بر هیچ یک به قدر همسری تأکید نشده است. ایفای درست این نقش، پس از ازدواج، هم لازم است و هم به‌ مثابه جهاد در راه خداوند مهم و ارزشمند است» (حق شناس،۸۵:۱۳۸۸).
در آیات بسیار (قرآن کریم، روم:۲۱ ؛ نساء:۱۹ ؛ طلاق:۵ ؛ بقره:۲۳۷ و…). و روایات متعددی به نقش همسری و روابط میان زوجین و حقوق و وظایف آنها اشاره گردیده است که نشان دهنده جایگاه و اهمیت نقش همسری برای زن و مرد در دیدگاه اسلامی است.
قال رسول الله(ص) : «جِهادُ المَرأَهِ حُسنُ التَّبَعُّلِ»
پیامبر اکرم(ص) فرمود: «جهاد زن، خوب شوهر دارى کردن است» (الکافى: ج ۵، ص ۵۰۷).
قال رسول الله(ص) : «اَلمَرأَهُ الصّالِحَهُ أَحَدُ الکاسِبَینِ»
پیامبر اکرم(ص) فرمود: «زن شایسته یکى از دو عامل پیشرفت خانواده است» (بحارالأنوار:ج۱۰۳، ص۲۳۸).
قال رسول الله(ص) : «طُوبی لِامرَأهٍ رَضِیَ عنها زَوجِها»
پیامبر اکرم(ص) فرمود: «خوشا به حال زنی که شوهرش از او راضی باشد» (وسائل الشیعه: ج۱۴، ص۱۵۵).
همچنین احادیث و روایات متعدد و بی شمار دیگری که در این زمینه می توان در کتب معتبر روایی شیعه مشاهده نمود (بحارالأنوار: ج۷۷، ص۱۶۶ ؛ وسائل الشیعه: ج۲۰، ص۴۰و۳۲ ؛ نهج الفصاحه: ح۲۸۹۲ روضه الواعظین: ج۲، ص۳۷۶ ؛ مستدرک الوسائل: ج۱۳، ص۱۳۴ ؛ تهذیب الاحکام: ج۷، ص۴۰۰).
نقش همسری برای زن وظایفی را به همراه دارد که از جمله آن وظایف عبارتند از:
۲-۱- تمکین و فرمانبرداری
تمکین در برابر خواست شوهر و اطاعت از او علی الخصوص در زمینه نیاز جنسی، از وظایف اولیه ی زن به عنوان همسر به شمار می رود. البته شکی نیست که فرمانبرداری او از شوهر فقط در اموری است که مخالف احکام الهی نباشد و هر آنگاه که چنین فرمان و دستوری رسد، وظیفه زن تخلف از آن است زیرا در همه حال حکم خداوند متعال بر حکم بشر مقدم است. عبارات ویژه ای که در روایات از زبان پیامبر اکرم(ص) نقل شده اند مبیین اهمیت این موضوع است. ایشان می فرمایند: «اگر سجده کردن برای غیر خدا جایز بود، دستور می دادم تا زن در برابر شوهرش سجده کند» (فروع کافی: ج۵، ص۵۰۷). و نیز در جای دیگر می فرمایند: «بهترین زنان شما کسانی هستند که در مقابل شوهرشان متواضع، مطیع و شنوا هستند و نیاز جنسی شوهر خود را برآورده میسازند» (من لایحضره الفقیه: ج۳، ص۳۸۹). و همچنین در حدیث دیگری از ایشان نقل شده است که «زنی نمی تواند حق خدا را ادا کند مگر این که حق شوهرش را ادا کند» (مستدرک الوسایل: ج۲، ص۵۵۲). و در حدیثی دیگر می فرمایند: «هر زن شایسته ای که عبادت پروردگار را به جای آورد، واجبات را بگذارد و اطاعت شوهر کند، وارد بهشت گردد (مستدرک الوسایل: ج۱۴، ص۲۳۸). همچنین علاوه بر احادیث و روایات فراوان از معصومین(ع) پیرامون این موضوع (وسائل الشیعه: ج۲۰، ص۳۹ ؛ بحار الانوار: ج۷۹، ص۳۰۳ ؛ مستدرک الوسائل: ج۱۴، ص۱۶۲ ؛ الکافی: ج۵، ص۳۳۶ ؛ من لایحضره الفقیه: ج۳، ص۵۵۶ ؛ الجعفریات: ص۱۰۹ ؛ مکارم الاخلاق: ص۲۰۰ مشکاه الانوار: ص۲۶۱) رجوع به پایان نامه عملیه فقها و بزرگان دین نیز تایید کننده وجوب این وظیفه برای زنان است (برای نمونه ر.ک: توضیح المسائل حضرت امام خمینی (ره)، مستفاد از مسئله ۲۲۸۸).
۲-۲- حفاظت از نفس خود، اسرار، آبرو و مال شوهر
از دیگر وظایف زن مسلمان در قبال شوهر این است که خود را از آن شوهرش دانسته و نفس خود را صرفا محدود به وی نماید زیرا زن ناموس مرد است و می بایست در مقابل مردان نامحرم از ناموس شوهرش محافظت نموده و همچنین نسبت به حفظ مال و آبروی همسرش توجه ویژه داشته باشد. زن علاوه بر این که امین مال و دارایی شوهر است، حافظ مال و دارایی او نیز می باشد. زن نمی تواند بدون اجازه ی شوهر، در مال او تصرف کند، حتی در صدقه دادن و دستگیری از فقرا و احسان به خویشان که حرام و در حکم غصب است (قائمی،۱۶۶:۱۳۸۶). علاوه بر آیه ۳۴ سوره نساء که به صراحت به این نکته اشاره می کند، روایات بسیاری در این زمینه نقل گردیده است. در روایت آمده است که «هیچ شخصی پس از بهره‌مندی از اسلام، بهره‌ای ارزشمندتر از همسر مسلمانی که چون به وی نظر افکند، مسرورش سازد و چون از وی درخواستی کند، اجابتش کند و چون از نزد وی غائب گردد، نفس خود و مال همسرش را محافظت نماید، دریافت نکرده است» (وسایل الشیعه: ج۲۰، ص۴۰). و نیز پیامبر اکرم(ص) در این باره می فرمایند: «هر زنی که جز برای شوهر، خود را خوش بو سازد و از منزل بیرون رود، پیوسته مشمول لعنت خدا خواهد بود تا وقتی به خانه باز گردد» (همان: ج۷، ص۳۱۳).
۲-۳- خوشرفتاری و احترام به شوهر
حسن معاشرت و خوشرفتاری با همسر از وظایف متقابل زن و شوهر نسبت به یکدیگر محسوب می گردد. زن مسلمان و مومن در مقابل شوهرش دارای تواضع بوده و نهایت احترام و کمال حسن خلق را با وی به جا می آورد. در این زمینه نیز احادیث و روایات متعددی به چشم می خورد. پیامبر اسلام(ص) می فرمایند: «هر زنی که شوهرش را با زبانش بیازارد، خداوند هیچ کار واجب و مستحبی را از او نمی پذیرد و هیچ کار نیکش را قبول نمی کند تا وقتی که شوهرش را راضی کند، اگر چه روزها روزه بگیرد و شب ها به عبادت مشغول شود» (بحارالانوار: ج۱۰۳، ص۲۴۴). و نیز می فرمایند: «بهترین زنان شما زنان مهربان و سازگارند و بدترین آنها زنان لجبازند و بهترین بهره برای یک مرد بعد از ایمان به خدا، همسر سازگار است (مسترک الوسایل: ج۱۴، ص۱۶۲). و همچنین امام صادق(ع) می فرمایند: «..خوشا به سعادت آن همسری باد که به شوهرش احترام گذارد و او را آزار نرساند..» (بحارالانوار: ج۱۰۳، ص۲۵۲). و علاوه بر اینها احادیث متعدد دیگری را می توان از کتب معتبر روایی شیعه سراغ گرفت (الکافی: ج۵، ص۳۲۶ ؛ من لایحضره الفقیه: ج۳، ص۳۸۹ فروع کافی: ج۵، ص۵۰۷ ؛ وسائل الشیعه: ج۱۴، ص۱۱۲ ؛ سفینه البحار: ج۱، ص۵۶۱ ؛ کشف الغمه: ج۱، ص۴۶۹).
۲- مادری
یکی دیگر از موثرترین و مهمترین نقش های اجتماعی و خانوادگی که در دیدگاه اسلامی برای زنان بسیار محترم شمرده شده و مورد تاکید وافر قرار گرفته است همانا نقش مادری زن در خانواده است. نقش اختصاصی زن در طبیعت و تاریخ، نقش مادری است که در تمام فرهنگها اعم از متمدن و غیر متمدن از احترام و تقدس خاصی برخوردار است و در ادیان الهی نیز به جایگاه رفیع مادر و احترام به او سفارش و تاکید شده است.
جامعه انسانی، نیازمند علل و عواملی است تا گرایش و صفای باطن افراد آن تأمین شود و صرف قوانین و مقررات سیاسی، نظامی، اقتصادی و… برای این کار، کافی نیست و از طرف دیگر، جوامع کوچک خانوادگی، جامعه بزرگ بشری را می‏سازند، یعنی اعضای خانواده‏های متعدد، عامل تحقق مجتمع رسمی خواهند بود و مادامی که سبب رأفت و گرایش، در بین اعضای خانواده پدید نیاید، به هنگام تشکیل یک مجتمع رسمی، هرگز بین آحاد آن، صفای ضمیر، روح تعاون و پیوند دوستی برقرار نخواهد شد. مهمترین عاملی که بین افراد خانواده، رأفت، گذشت و ایثار را زنده می‏کند، تجلی روح مادر، در کانون خانواده است، زیرا اساس خانواده که بر مهر، وفا و پیوند، پی‏ریزی شده است، به عهده مادر است.
«مادر از زیباترین کلمه ها در همه فرهنگ هاست. مفهوم مادری مجموعه ای از مهمترین مفاهیم همچون محبت، ایثار، شکیبایی، عفاف، تربیت، پایداری، آرامش، قدردانی و احترام را تداعی می کند. هیچ کار دیگر را نمی توان با این نقش مقدس برابر دانست دلیل آن هم این است که رشد و بالندگی فرزند از ابتدای انعقاد نطفه در رحم تا مدتها پس از تولد بر عهده مادر است» (اعتصامی،۲۳۵:۱۳۸۶).
غرب به دنبال آن است که نقش مادری را یک نقش عام و اجتماعی معرفی کند که اختصاص به زن ندارد و خانواده، والدین و حتی جامعه می توانند در آن سهیم و شریک باشند این در حالی است که از نظر علمی در سه سال اول زندگی، مادر پایهگذار امنیت روانی کودک است و این نقش را شخص دیگری جز مادر نمی تواند ایفا کند در فرایند رشد و تکامل یک کودک حداقل سه سال اول زندگی او سالهای خیلی حساس و مهمی است که حتی حضور فیزیکی مادر برای کودک حائز اهمیت است (نوابی نژاد،۱۶۸:۱۳۸۴).
زنان به عنوان مادر در آیات قرآن و روایات اسلامی بسیار مورد تقدیس و ارزشمند شمرده شده اند. در آیات بسیاری به اهمیت و جایگاه مادری و تاکید بر احترام به مادر در کنار تاکید بر پرستش خداوند پرداخته شده است (قرآن کریم، لقمان:۱۴ ؛ احقاف:۱۵ ؛ مریم:۳۲). و این موارد علاوه بر آیات متعدد و بی شماری است که در ارتباط با احسان و نیکی به والدین نازل شده اند (قرآن کریم، اسراء:۲۳ ؛ بقره:۸۳ نساء:۳۶ ؛ انعام:۱۵۱؛ عنکبوت:۸ ؛ احقاف:۱۷ و…). همچنین در روایات بسیاری از سوی پیامبر(ص) و ائمه معصومین(ع) به تبیین جایگاه و اهمیت نقش مادری برای زنان پرداخته شده است که نشان از توجه ویژه دین مبین اسلام به مقوله نقش مادری در جامعه است.
قال رسول الله(ص) : «الجنه تحت اقدام الأمّهات»
پیامبر اکرم(ص) فرمود: «بهشت زیر پای مادران است» (مستدرک الوسائل، ج۱۵، ص۱۸۰).
این حدیث بر این نکته تاکید می کند که بهشت زیر پای مادران است و نمی گوید که بهشت زیر پای زنان است و این یعنی مادر بودن برای زنان دارای اصالت است.
قال الصادق(ع): «جاءَ رجُلٌ إلَى النَّبیِّ(ص) فقالَ: یا رسولَ اللَّهِ، مَن أبَرُّ؟ قالَ: اُمَّکَ، قالَ: ثُمّ مَن؟ قالَ: اُمَّکَ، قالَ: ثُمَّ مَن؟ قالَ: اُمَّکَ، قالَ: ثُمّ مَن؟ قالَ: أباکَ»