از جمله مهمترین خدمات امارات عربی متحده به آمریکا می توان به موارد ذیل اشاره نمود :

• • همراهی با آمریکا در مبارزه با گروه های افراطی همچون القاعده و داعش

• • پشتیبانی فعال از پروژه صلح خاورمیانه

• • میزبانی بیش از ۲۰۰۰ نیروی آمریکایی

• • فراهم نمودن نیازمندی های پشتیبانی و لجستیکی نیروی دریایی آمریکا در منطقه خلیج فارس

• • پشتیبانی از عملیات های هوایی آمریکا در منطقه

• • میزبانی مرکز جنگ هوایی مشترک با نیروهای آمریکایی

فرماندهی مرکزی آمریکا در گزارش سال ۲۰۱۳ خود از امارات عربی متحده بعنوان یک شریک ارزشمند آمریکا در منطقه خلیج فارس و غرب آسیا نام برده است (۲۰۱۴ ، gulf mil bal)

۲-۱-۳ روابط امنیتی و نظامی آمریکا و کویت

روابط امنیتی کویت و آمریکا با منافع راهبردی مشترک بین دو کشور همراه بوده و ایالات متحده همواره تلاش نموده نسبت به حفظ این کشور تولید کننده و صادر کننده مهم نفت جهان اقدام نماید . روابط امنیتی نزدیک آمریکا و کویت از سال ۱۹۹۰ و پس از تجاوز عراق به این کشور آغاز گردیده و اقدام آمریکا در آزادسازی کویت منجر به تحکیم روابط امنیتی دو کشور گردید که تا کنون نیز ادامه دارد .
روابط امنیتی کویت و آمریکا را می توان در موارد ذیل خلاصه نمود :

• • برگزاری رزمایش های نظامی مشترک

• • آموزش و مشاوره نیروهای مسلح کویت توسط آمریکا

• • فروش تجهیزات و تسلیحات پیشرفته نظامی به کویت

• • دسترسی آمریکا به همه تسهیلات نظامی در کویت در زمان حمله به عراق در سال ۲۰۰۳ میلادی و نیز استفاده از بنادرکویت بعنوان مرکز نقل و انتقال تجهیزات پس از خروج نیروهای آمریکایی از عراق در سال ۲۰۱۲ (۲۰۱۴ ، gulf mil bal)

۲-۱-۴ روابط امنیتی و نظامی آمریکا و عمان

کشور عمان همواره دارای روابط با ثبات راهبردی امنیتی و نظامی با آمریکا بوده است . فرماندهی مرکزی آمریکا در منطقه غرب آسیا در گزارش سال ۲۰۱۳ خود پیرامون روابط آمریکا و عمان ابراز می دارد :” عمان در منطقه راهبردی تنگه هرمز و اقایونس هند واقع شده و برای سالیان متمادی ندای اعتدال و میانه روی را در منطقه سر داده است . ایالات متحده از روابط نظامی مطمئن با نیروهای مسلح پیشرفته عمان لذت می برد و روابط و همکاری دوجانبه نظامی و امنیتی را از طریق برگزاری رزمایش های مشترک و نیز فروش تجهیزات و تسلیحات پیشرفته افزایش خواهد داد ” (۲۰۱۴ ، gulf mil bal)

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

مهمترین جنبه های روابط امنیتی و نظامی عمان و آمریکا بشرح ذیل می باشد :

• • عقد قرارداد همکاری های دفاعی – امنیتی در سال ۱۹۸۵ و تمدید آن در سال های ۱۹۹۰ ، ۲۰۰۰ و ۲۰۱۰

• • امکان استفاده آمریکا از پایگاه های هوایی عمان جهت اجرای ماموریت های منطقه ای بر اساس قرارداد مذکور

• • فروش تجهیزات و تسلیحات نظامی پیشرفته آمریکا به عمان

• • استفاده آمریکا از روابط عمان با جمهوری اسلامی ایران در مذاکره پیرامون برخی موارد خاص بعنوان میانجی

• • حضور نیروهای آمریکایی در عمان و آموزش نیروهای مسلح عمان توسط مستشاران
    آمریکایی (۲۰۱۴ ، gulf mil bal )

۲-۱-۵ روابط امنیتی و نظامی آمریکا و قطر

قطر از اواخر دهه ۱۹۹۰ به عنوان یکی از متحدان ایالات متحده ظاهر شد و هم اکنون نیز میزبان نیروها و تاسیسات مهم آمریکا می باشد . به دنبال عملیات های مشترک آمریکا و قطر در زمان «عملیات طوفان صحرا» در سال ۱۹۹۱ ، قطر و ایالات متحده یک توافق نامه همکاری دفاعی به امضاء رساندند که بعدها این توافقنامه گسترش یافت . در آوریل سال ۲۰۰۳ میلادی نیز مرکز عملیات هوایی آمریکا از عربستان به قطر منتقل گردید (مرادی،۱۳۹۲: ۱۴۰)
در حال حاضر قطر بعنوان یک شریک راهبردی آمریکا در منطقه خلیج فارس محسوب می گردد که نسبت به ارائه خدمات پشتیبانی و هوایی به این کشور اقدام می نماید .
فرماندهی مرکزی آمریکا در گزارش سالیانه ۲۰۱۳ خود پیرامون روابط نظامی آمریکا با قطر ابراز
می دارد :” آمریکا از روابط نظامی در سطح عالی با کشور قطر که میزبان مراکز فرماندهی و تاسیسات نظامی ما در منطقه خلیج فارس می باشد ، احساس رضایت می نماید ” (۲۰۱۴ ، gulf mil bal )
مهمترین جنبه های روابط نظامی و امنیتی قطر و آمریکا بشرح ذیل می باشد :

• • سرمایه گذاری بیش از یک میلیون دلاری قطر در دهه ۱۹۹۰ به منظور احداث تاسیسات پایگاه هوایی العدید جهت استقرار نیروهای آمریکایی

• • استقرار فرماندهی مرکزی آمریکا در منطقه غرب آسیا در کشور قطر

• • استقرار بزرگترین مرکز لجستیکی ارتش آمریکا در منطقه غرب آسیا در پایگاه پشتیبانی السیلیه قطر

• • فروش تجهیزات نظامی پیشرفته آمریکایی به قطر و استقرار سامانه های پدافند هوایی پیشرفته در این کشور

• • مشارکت قطر در عملیات های بین المللی به رهبری آمریکا و ناتو (۲۰۱۴ ، gulf mil bal )

۲-۱-۶ روابط امنیتی و نظامی آمریکا و بحرین

بحرین از قدیمی ترین کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس محسوب می گردد که نسبت به برقراری روابط و همکاری های نظامی با آمریکا اقدام نموده و در سال ۱۹۷۱ توافقنامه مشترک نظامی بین دو کشور منعقد که بر اساس آن زمینی به مساحت ۴۰ کیلومتر مربع در اختیار آمریکایی ها قرار
گرفت (مرادی،۱۳۹۲؛ ۱۲۵)
بحرین از سال ۱۹۸۳ میزبان فرماندهی مرکزی نیروی دریایی آمریکا و از سال ۱۹۹۵ تا کنون نیز میزبان ناوگان پنجم آمریکا در خلیج فارس بوده است .
مهمترین جنبه های همکاری های نظامی و امنیتی بحرین و آمریکا بشرح ذیل می باشد :

• • استقرار ناوگان پنجم آمریکا در بحرین

• • استقرار ناوگان مرکب آمریکا و نیروهای ائتلاف در بحرین به منظور اجرای عملیات ضدتروریسم و ضددزدان دریایی در مناطق خلیج فارس ، دریای عمان ، دریای سرخ ، دریایی عربی ، خلیج عدن و اقیانوس هند

• • واگذاری بیشترین کمک های مالی به بحرین در میان کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس به منظور ارتقاء قدرت نظامی این کشور

• • واگذاری تجهیزات و تسلیحات نظامی به کشور بحرین

• • اعطاء بورس های تحصیلی و آموزشی به نیروهای مسلح بحرین تا آنجا که سالیانه ۲۵۰ نفر از بحرین در دانشگاه های نظامی آمریکا به تحصیل می پردازند .

• • استفاده از پایگاه های هوایی بحرین جهت اجرای عملیات در منطقه

• • شرکت بحرین در ماموریت های بین المللی به رهبری آمریکا (۲۰۱۴ ، gulf mil bal )

فصل سوم
روش شناسی تحقیق
۳- ۱- روش تحقیق بر حسب هدف و نوع داده ها
این تحقیق از حیث هدف کاربردی و بر حسب روش پیمایشی می باشد.به این ترتیب که با مطالعه منابع کتابخانه ای و سایر مقالات و پایان نامه ها در این رابطه و مصاحبه با اساتبد امر،یکسری معیارها مورد شناسایی قرار گرفت،سپس این معیارها در قالب پرسشنامه ای در اختیار جامعه آماری تحقیق که از کارشناسان شرکت های سرمایه گذاری تشکیل یافته است قرار گرفت .
طیف پاسخگویی به سوالات به این صورت بود که با مراجعه به حدود۲۰ شرکت از شرکت های سرمایه گذاری مستقر در تهران ،از تقریبا ۵۰ کارشناس سرمایه گذاری آنها پرسش تحقیق برای مشخص کردن ۹ معیار برتر برای خرید و فروش سهام بود از بین ۳۵ معیار مشخص شده بود مطرح گردید.
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

تحصیلات این کارشناسان سرمایه گذاری که جامعه آماری تحقیق را تشکیل داده اند به شرح زیر می باشد:
۵%—— دیپلم
۱۰%—— فوق دیپلم
۲۵%—— لیسانس
۴۵%—— فوق لیسانس
۱۵%——دکتری
در مرحله بعد این معیارها بر اساس روش نظر خبرگان در اختیار مدیران سرمایه گذاری ۲۰ صندوق سرمایه گذاری برتر قرار گرفت و آنها بر اساس روش فازی مثلثی اقدام به امتیاز دهی کیفی به معیارهای مشخص شده نمودند.
و به این لحاظ می توان این ادعا را نمود که این پژوهش از بالاترین درجه علمی از نظر دانش و تجربه پاسخ دهندگان برخوردار می باشد.
در این راستا پس از مشخص شدن وزن معیارها ما از رویکرد ترکیب فرایند تحلیل شبکه ای(ANP) با نظرات کارشناسان بازار سرمایه استفاده نمودیم.روش ANP به ما اجازه می دهد که نظرات کارشناسان را در مورد هر شاخص نسبت به گزینه ها وبالعکس(بصورت دو طرفه) ترکیب نماییم که حسن آن نسبت به روشAHP می باشد.بعلاوه روش ANP بر مبنای تابع نسبت مطلوبیت است که بیشتر برای تجزیه وتحلیل داده های نا معین(مثل نظرات کارشناسان)مناسب است وامکان در نظر گرفتن اطلاعات کمی وکیفی را بطور همزمان دارا می باشد به خصوص هنگامی که داده ها بطور نسبی در دسترس هستند .
نرم افزار تحقیق SUPER DECISION می باشد که داده های جمع آوری شده را به اطلاعات مورد نیاز برای تصمیم گیری و رتبه بندی معیارها تبدیل می نماید.
شکل۳- ۱- پیاز فرایند پژوهش

1. 1. مبانی فلسفی پژوهش ۲٫جهت گیری های پژوهش ۳٫رویکردهای پژوهش ۴٫ صبغه پژوهش

۵٫نوع پژوهش ۶٫استراتژی های پژوهش ۷٫اهداف اصلی پژوهش ۸٫شیوه های گردآوری داده ها
بر این اساس مبانی فلسفی پژوهش زیر از نوع پارادایم تئوری انتقادی دسته بندی می گردد.
از نظر جهت گیری نیز دارای جنبه کاربردی می باشد.
از نظر رویکردی نیز در طبقه قیاسی(کل به جز) قرار می گیرد.
صبغه پژوهش نیز به طبع رویکرد قیاسی کمی می باشد.
نوع تحقیق میدانی می باشد اما در این بین از منابع کتابخانه ای نیز استفاده گردید.
در بخش استراتژی نیز استراتژی پیمایشی مورد انتخاب قرار گرفت.
اهداف اصلی پژوهش نیز شامل اکتشاف و فهم می باشد.
ابزار گردآوری داده ها نیز مصاحبه و پرسش نامه بوده است.
۳- ۲- جامعه آماری
جامعه مورد مطالعه شامل ۱۰۰ شرکت برتر بازار بورس اوراق بهادار تهران می باشد که بر اساس ارزش معامله در پایان سال ۹۰ رتبه بندی شده اند.
۳- ۳- نمونه آماری و شیوه نمونه گیری
از آنجا که پژوهش حاضر پیرامون تمامی اعضای جامعه آماری صورت می گیرد، پس از مشخص کردن ۵۰ شرکت برتر با توجه به معیارهای کشف شده، این معیارها با ۵۰ شرکت منتخب بورس مورد مقایسه قرار می گیرد.
۳- ۴- روش جمع آوری داده ها
برای جمع آوری داده‌های مورد نیاز از اطلاعات ارائه شده در سایت بورس توسط نیروی انسانی و صورتهای مالی و سایر بانک‌های اطلاعاتی مانند نرم افزارهای رهاورد نوین و تدبیرپرداز استفاده شده است. علیرغم این که در استخراج داده‌ها دقت بالایی به کار گرفته شده و اعتبار آن به اثبات رسیده است ولی برای اطمینان، آزمون اعتبار بر روی آن اجرا شده است و پایایی و روایی آن پس از محاسبه به اثبات رسیده است که در ادامه به آن اشاره گردیده است.
برای جمع آوری معیارها پس از مراجعه به کارشناسان شرکت های سرمایه گذاری اقدام به نظرسنجی از آنها در رابطه با معیارهای برتر برای رتبه بندی شرکت های برتر بورس اوراق بهادار گردید که ۹معیار P/E ، بدهی جاری به مجموع بدهی و حقوق صاحبان سهام، حاشیه سود عملیاتی، DPS ، EPS ، عملکرد گذشته، قدرت درآمدی موسسه در آینده، عرضه و تقاضا، و عامل ریسک انتخاب گردیدند.
پس از جمع آوری معیارها برای وزن دهی به آنها در سه افق سرمایه گذاری (کوتاه مدت/میان مدت/بلند مدت) از خبرگان صندوق های سرمایه گذاری استفاده گردید و آنها اقدام به امتیاز دهی به معیارهای کشف شده به روش فازی مثلثی نمودند بدین ترتیب که در قالب طیف (بی اهمیت، خیلی کم اهمیت، کم اهمیت، اهمیت متوسط، مهم، خیلی مهم، و فوق العاده مهم) اقدام به امتیاز دهی نمودند.
۳- ۵- روش تحلیل داده ها
در این مرحله از آنجا که طیف پاسخ گویی به صورت کیفی بود با بهره گرفتن از فرمول تبدیل مینکووسکی، داده های کیفی را به اعداد کمی تبدیل نمودیم و تمام آنها را در قالب جدول نهایی اوزان جمع کرده و مرتب نمودیم و در نهایت به هنجار گردید.
پس از اینکه وزن ها برای هر سه افق سرمایه گذاری بدست آمد، اطلاعات شرکت ها در رابطه با معیارهای کشف شده استخراج گردید و بر اساس روش استاندارد کردن داده ها اقدام به استاندارد نمودن آنها در قالب یک نسبت مشخص گردید.
سپس با ضرب کردن نسبت های محاسبه شده در وزن های بدست آمده در قالب نرم افزار Super Decision ، برای هر معیار امتیاز هر شرکت بدست آمد و جدول رتبه بندی برای هر سه افق سرمایه گذاری تهیه گردید.سپس نتایج بدست آمده پس از دسته بندی توسط نرم افزار SPSS مورد تحلیل قرار گرفت.
۳- ۶- بررسی روایی^[۲۰] و پایایی^[۲۱] پرسشنامه
به طور کلی منظور از روایی آن است که وسیله اندازه‌گیری به واقع خصیصه موردنظر را اندازه بگیرد و نه خصیصه دیگری را یا به عبارتی دیگر وسیله اندازه‌گیری همان چیزی را بسنجد که موردنظر محقق است.
بدون آگاهی از روایی نمی‌توان به دقت داده‌ها اعتماد کرد ابزار اندازه‌گیری ممکن است برای اندازه‌گیری اعتبار داشته باشند در حالی که برای سنجش خصیصه دیگری از هیچ گونه اعتباری برخوردار نباشد (عادل آذر، ۱۳۸۰ ، ۱۰۵) .
جهت بررسی اعتبار داده‌ها باید متغیرهای مختلف داده‌ها از لحاظ روایی مورد بررسی قرار گیرد. جهت این امر داده‌های جمع آوری شده با اطلاعات بدست آمده از طریق سایر بانک‌های اطلاعاتی مقایسه می‌شوند.
در رابطه با معیارهای پیشنهادی که توسط خبرگان(اساتید- کارشناسان) مورد بازبینی قرار گرفت، مورد جدیدی مطرح نشد و اکثریت اذعان به جامع بودن معیارهای پیشنهادی نمودند.و تعداد و افرادی که تحت عنوان خبرگان سوال شونده گزینش شدند نیز به صورت تصادفی انتخاب شدند.
پایایی پژوهش مشتمل بر میزان قابلیت تکرار پژوهش‌هاست. اگر تحقیق پایایی داشته باشد، پژوهشگر دیگری که به همان شیوه متغیرها را اندازه‌گیری و شرایط را مورد استفاده قرار می‌دهد باید همان نتایج را کسب کند.
بر این اساس با بهره گرفتن از روش فازی دلفی اقدام به بررسی پایایی تحقیق و نظر سنجی به عمل آمده گردید که اساس این کار معیار می باشد.
پس از بازخورد نظر خبرگان به آنها و تصحیح درونی نظرات خویش اقدام به محاسبه همبستگی درونی داده ها بر اساس روش فازی دلفی و به صورت دو به دو گردید که نتایج بدست آمده حاکی از همبستگی بیش از ۹۰ درصدی نظرات پاسخ دهندگان تحقیق می باشد.
فصل چهارم
مدلسازی عملیاتی وتحلیل نتایج

چکیده
طرح پیش رو، امکان سنجی تبدیل میعانات گازی به محصولات با ارزش افزوده بالاتر و سوخت های مصرفی نظیر بنزین می باشد. با توجه به ذخایر عظیم گازی و نفتی در ایران، اما این کشور از وارد کننده های بزرگ بنزین می باشد. از همین رو اجرای طرح های تولید بنزین جهت قطع وابستگی خارجی به بنزین بسیار ضروری می باشد. در این میان، میعانات گازی که همراه با استخراج گاز طبیعی از مخازن گازی استحصال می گردند، از لحاظ ساختار کربنی عمدتا در محدوده هیدروکربن های بنزین بوده و از همین رو قابلیت بالایی برای تبدیل به بنزین را دارا می باشند. در این طرح نمونه ای از میعانات گازی پارس جنوبی جهت آنالیز ترکیبات آن با روش کروماتوگرافی، به آزمایشگاه فرستاده شد. سپس در محیط شبیه سازی میعانات گازی به بنزین و نفت سفید تبدیل گردید. درصد تبدیل به بنزین بیش از ۷۰ درصد می باشد. نتایج محاسبات اقتصادی انجام شده نشان می دهد، هزینه ی تولید بنزین از میعانات گازی کمتر از یک سوم هزینه ی تولید بنزین از نفت خام می باشد.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

کلمات کلیدی: میعانات گازی، بنزین، نفت سفید، شبیه سازی، ریفرمینگ کاتالیزوری.

فصل اول
مقدمه
نفت، گاز و مشتقات آن ها نه تنها در برآوردن نیازهای انسان در زمینه سوخت، انرژی و الیاف نقشی بنیادی دارد، بلکه پیدایش و تکامل صنایع گوناگون مهمی را موجب شده اند که به پاره‌ای از آنها اشاره می‌شود. همزمان با پالایش نفت خام، کاربرد موتورهای درون سوز جنبه عمومی به خود گرفت و میلیون ها ماشین بنزین سوز به بازار عرضه شد.
اتم های کربن و هیدروژن به طور حیرت آوری می‌توانند ضمن ترکیب شدن با یکدیگر، تعداد فوق العاده زیادی از ترکیبات هیدروکربنی زنجیری و حلقوی آروماتیکی را به وجود آورند، به طوری که تا کنون هیدروکربنی که در ساختار مولکولی آن ۶۰ اتم کربن شرکت داشته باشد، ردیابی شده‌است. از طرفی با افزایش تعداد اتم های کربن بر تعداد ایزومرهای هیدروکربنی نیز افزوده می‌شود. به طور مثال هیدروکربنی که ۳۰ اتم کربن داشته باشد، می‌تواند بیش از چهار میلیارد ترکیب هیدروکربنی ایزومر تشکیل دهد. علاوه بر این، با توجه به اینکه در نفت خام، ترکیبات هیدروکربنی سیر شده نیز فراوان اند، تعداد ترکیب های موجود در آن، فوق‌العاده زیاد و گوناگون است. این گوناگونی با شرکت اتم های دیگر مانند گوگرد، نیتروژن و اکسیژن در زنجیر هیدروکربن ها به مراتب بیشتر می‌شود.
میدان های گازی را می توان به میادین نفتی تشبیه نمود که در آن لایه های نفتی که عمدتا متشکل از هیدروکربورهای C5 به بعد می باشد، درمقایسه با مقادیر گاز قابل استحصال، بسیار کم وجود دارد. با این وجود هنگام بهره برداری از میدان های گازی از هریک از واحدهای تولیدی به مقدار قابل ملاحظه ای مایعات نفتی بدست می آید که در میدان های مختلف متفاوت خواهد بود. بنابراین میعانات گازی^[۱] یکی از محصولات جانبی استخراج گاز از چاه های گاز می باشند. میعانات گازی مایع‌های هیدروکربنی جداشده از گاز طبیعی اند که در پی تغییرات فشار و دما در گاز تولیدی از میدان‌های گازی، پس از انتقال به جداکننده‌های سطحی حاصل می‌شوند.[۱]
شکل ۱- ۱مراحل جداسازی میعانات گازی از گاز حاصله از میادین گازی [۲۵]
این میعانات از ارزش بالایی برخوردارند و اغلب به عنوان خوراک پالایشگاه ها برای تولید محصول اصلی بنزین و محصولات جانبی از قبیل نفت سفید و گازوئیل و غیره مورد استفاده قرار می گیرند.
میعانات گازی بر خلاف بوتان و پروپان نیازمند شرایط ویژه برای مایع ماندن نیستند و به شیوه‌های مختلف قادر به تبدیل به نفت سبک، بنزین، سوخت جت و غیره هستند. در قیاس با پالایشگاه نفت خام، در پالایشگاه میعانات گازی، فرایندهای تبدیلی و پالایشی کمتر است بنابراین هزینه سرمایه گذاری آن کمتر از هزینه سرمایه گذاری پالایشگاه نفت خام است.
این محصول به دلیل داشتن ارزش حرارتی بالا از اهمیت قابل توجه ای برای صادرات برخوردار می باشد. به گونه ای که صادرات آن می تواند هزینه سرمایه گذاری اولیه یک پالایشگاه گازی را در ظرف مدت زمان کوتاهی برگرداند به شرط آنکه مشخصه فنی مطلوب را داشته باشد.[۲۶]
کشور ایران با دارا بودن میادین وسیع گازی و با ذخایر قابل برداشت ۱/۳۳ تریلیون مترمکعب گاز دارای ۱۸% از گاز کل جهان و دومین کشور در ذخایر گازی تا سال ۲۰۱۲ میلادی می باشد. با توجه به حجم بالای مقادیر گازی، انتظار در برداشت میزان بالایی از میعانات گازی نیز وجود خواهد داشت.
بیشترین میزان تولید میعانات گازی ایران از میدان گازی پارس جنوبی^[۲] می باشد. این میدان گازی، بزرگ‌ترین منبع گازی است که بر روی خط مرزی مشترک ایران و قطر در خلیج ‌فارس و در فاصله ۱۰۵ کیلومتری ساحل جنوبی ایران قرار دارد. مطالعات انجام شده نشان می‌دهد که بیش از ۱۴ تریلیون متر مکعب گاز طبیعی و افزون بر ۱۸ میلیارد بشکه میعانات گازی را در خود جای داده است.
بر اساس برآورد موسسه تحقیقات انرژی فکتس،‌ مستقر در هانولولوی آمریکا، ظرفیت تولید میعانات گازی ایران از ۹۵ هزار بشکه در روز در سال ۲۰۰۱، نزدیک به یک میلیون بشکه در روز در سال ۲۰۱۳ خواهد رسید. درحال حاضر ۴۰۰ هزار بشکه در روز (۴۷۷۰۰ مترمکعب) میعانات گازی از پارس جنوبی استحصال می گردد که انتظار می رود تا پایان سال ۲۰۱۳ میلادی این عدد به ۰۰۰_/۲۰۰_/۱ بشکه در روز افزایش یابد. این درحالیست که به علت عدم وجود ظرفیت های پالایشگاهی درحدود ۳۱۰۰۰ بشکه در روز از میعانات گازی در حال حاضر به عنوان خوراک پالایشگاه های کشور مصرف می گردد . باتوجه به حجم عظیم میعانات گازی تولیدی در کشور، بررسی کاربردی برای رسیدن به یک مشخصه فنی مطلوب برای این محصول جهت استفاده بهینه بسیار ضروری است.
درحال حاضر میزان تولید بنزین با توجه به روند فزاینده ی تولید خودرو در کشور در مقایسه با میزان مصرف بسیار کمتر می باشد. اعداد در مقایسه میزان ۴۵ میلیون لیتر تولید روزانه بنزین کشور و میزان مصرف روزانه ۶۵ میلیون لیتر، حاکی از کسری ۲۰ میلیون لیتر روزانه آن می باشند. در نمودار زیر روند مصرف بنزین به خوبی نمایش داده شده است :
شکل۱- ۲ میزان مصرف بنزین کشور در طی سال ۱۳۵۵ تا ۱۳۹۰ را به میلیون لیتر در روز نشان می دهد
همچنین نمودار زیر میزان واردات بنزین را نشان می دهد:
شکل ۱-۳ میزان واردات بنزین از سال ۱۳۸۳ تا شش ماهه اول ۱۳۸۹ را نشان می دهد
دولت جهت کنترل مصرف بنزین دست به اقداماتی از قبیل سهمیه بندی بنزین اتومبیل ها و یا گران تر نمودن قیمت عرضه آن در سال ۱۳۸۶ نمود. اجرای از این قبیل طرح ها سبب جلوگیری از رشد فزاینده مصرف بنزین در کشور گردید، به طوریکه طبق برآوردها، انتظارات میزان مصرف بنزین در سال ۱۳۹۱ عددی بالغ بر ۱۰۰ میلیون لیتر در روز می بوده که این عدد به ۶۵ میلیون لیتر مصرف کنونی کاهش یافته است.
شکل ۱-۴ مقایسه شاخص قیمت بنزین و مصرف آن در ایران- سال پایه ۱۳۵۵ است
شکل ۱-۵ میزان سرانه اختصاص یافته به خودروها در کشور از سال ۱۳۵۵
از سویی با وجود کمبود تولید بنزین در کشور، روند فزآینده تولید خودرو همچنان ادامه دارد :
شکل ۱- ۶ تعداد ناوگان خودروهای فعال بنزین سوز کشور از سال ۱۳۵۵
همانطور که از نمودارها و اعداد برمی آید، تقاضای مصرف بنزین در کشور بیش از میزان تولید آن می باشد که نیازمند چاره اندیشی و ارائه راهکارهای مناسب جهت رفع وابستگی خارجی به بنزین می باشد. از همین رو جهت بهبود این رویه نیاز به تولید بیشتر بنزین به خوبی احساس می گردد. لذا جهت خروج از بحران توجه به تولید بنزین از میعانات گازی در قیاس با هزینه های بالای تولید بنزین از نفت خام، توجیح و مزایای اقتصادی بیشماری بهمراه خواهد داشت.
۱-۲- پارس جنوبی
میدان گازی پارس جنوبی، بزرگترین میدان گازی جهان است، که در خلیج همیشه فارس و در آب های سرزمین ایران و قطر واقع شده ‌است. این میدان گازی بین ایران و قطر مشترک بوده و در کشور قطر، میدان گازی گنبد شمالی نام دارد. ایران و قطر از ابتدای برداشت از این میدان مشترک همواره در رقابت برای برتری در بهره‌ برداری از منابع هیدروکربنی این میدان بودند.
میدان گازی پارس جنوبی با مساحت ۳۷۰۰ کیلومتر مربع بالغ بر ۱۴ تریلیون متر مکعب گاز به همراه ۱۸ میلیارد بشکه میعانات گازی در لایه های مختلف، یکی از بزرگترین منابع گازی مستقل جهان می باشد و بر روی خط مرزی مشترک ایران و قطر و به فاصله ی ۱۰۵ کیلومتری جنوب غربی بندر عسلویه در آبهای خلیج فارس قرار دارد که ادامه ی میدان گازی گنبد شمالی کشور قطر می باشد. میزان ذخیره در بخش مربوط به ایران بالغ بر ۸% کل ذخایر جهان و حدود۵۰% ذخایر گازی کشور می باشد .
شکل ۱- ۷ نمایی کلی از پارس جنوبی

توسعه ی میدان گازی پارس جنوبی در فاز های مختلف با هدف تامین تقاضای رو به رشد گاز طبیعی مورد نیاز کشور و تزریق آن به میادین نفتی و همچنین صادرات گاز و میعانات گازی در دستور کار شرکت ملی نفت ایران قرار گرفته و بنادر عسلویه و تنبک به ترتیب در ۲۷۰ و ۲۲۰ کیلومتری جنوب شرقی بوشهر نیز برای ایجاد تاسیسات ساحلی و توسعه ی مرحله ی این میدان انتخاب شده اند. به منظور توسعه ی اولین فاز میدان مذکور شرکت مهندسی و توسعه ی نفت در سال ۱۳۷۳ تاسیس شد. پس از تغیرات ساختاری در وزارت نفت، شرکت نفت و گاز پارس به عنوان یکی از شرکت های فرعی شرکت ملی نفت ایران در اواخر سال ۱۳۷۷ تاسیس و از سوی وزیر محترم نفت مسئولیت توسعه ی کلیه فازهای میدان گازی پارس جنوبی و همچنین میدان گازی پارس شمالی به این شرکت واگذار گردید.
شایان ذکر است با پیش بینی های به عمل آمده و در نظر گرفتن قیمت ها صرفا قسمتی از تولیدات فازها برای باز پرداخت منظور شده (تا زمان مستهلک شدن بدهی) و مابقی جز عایدات کشور محسوب می گردد. بدیهی است چشم اندازی که برای حجم تولید و تنوع محصولات به دست آمده از میدان پیش رو داریم نشانه های روشنی از افزایش درآمد از طریق صادرات مشتقات گازی و محصولات پتروشیمی حاصل از آن دارد که بدین ترتیب درآمدهای کشور از طرق مختلف افزایش خواهد یافت.
روند تولید و باز پرداخت انجام شده نوید بخش ثمرات اقتصادی افزون بر پیش بینی های اولیه بوده و به گونه ای که از محل صادرات میعانات گازی تا کنون هزینه های سرمایه گذاری عاید گردیده است.
اصولا در میادین مشترک تسریع در بهره برداری افزایش درامد و تاخیر در آن موجب عدم النفع تولید می گردد. قابل توجه است که قطر بهره برداری را از سال ۱۹۹۲ آغاز کرده است اما کشور عزیزمان ایران به دلایل مختلفی از جمله نداشتن سرمایه ی داخلی و تحریم همه جانبه از بیرون از مرز، در برداشت از این منبع عظیم ۵ سال عقب نگه داشته شد.
در پاییز سال ۱۳۹۱ ایران در حال برداشت روزانه ۳۰۰ میلیون مترمکعب از ذخایر این میدان بوده، که ۷۰ میلیون مترمکعب کمتر از شریک خود، در این میدان برداشت می‌کند. مساحت این میدان ۹۷۰۰ کیلومتر مربع است که ۳۷۰۰ کیلومتر مربع آن در آبهای سرزمینی ایران و ۶۰۰۰ کیلومتر مربع آن در آبهای سرزمینی قطر قرار دارد.
۱-۳- ترکیبات میعانات گازی
میعانات گازی به جریان هیدروکربنی مایع گفته می شود که در ذخایر گاز طبیعی وجود دارد و به صورت رسوب و ته ‌نشین در گاز استخراجی یافت می شود و عمدتاً از پنتان و هیدروکربن های سنگین تر (+C5) تشکیل شده و دارای گوگرد پایین می باشد و معمولا عاری از انواع فلزات است و تقریبا نیمی از آن را نفتا تشکیل می‌دهد.
ترکیب میعانات گازی از هر میدان گازی به میدان گازی دیگر متفاوت است، اما به صورت کلی ترکیبات آن شامل اجزای زیر خواهد بود. عموما میعانات گازی دارای وزن مخصوص^[۳] ۵/۰ تا ۸/۰ بوده و اغلب دارای ترکیبات ذیل می باشند:

• • مقادیر کمی از ترکیبات گوگردی و مرکاپتان ها

1. 1. سولفید هیدروژن^[۴]

1. 1. تیول ها یا همان مرکاپتان ها^[۵]

• • دی اکسید کربن

• • زنجیره آلکان های خطی شامل ۲ تا ۱۲ کربن^[۶]

1. 1. مقادیر بالایی ( قریب به ۷۰%) از نفتای سبک و سنگین و هیدروکربورهای گروه نفت سفید و گروه گازوئیل

1. مقادیر بسیار کمی از هیدروکربورهای C1 تا C5

هدف از جلسه هفتم، بررسی مفهوم، نیازها، کنترل، انتخاب رفتار و روان شناسی درونی و بیرونی و برداشت زوجین از آن می باشد.
در این جلسه ارزیابی می شود که زوجین تا چه اندازه به این نتیجه رسیده اند که:

1. 1. هر انسانی نیازهایی دارد

1. 1. هرکس خودش رفتارش را انتخاب می کند و بر آن کنترل دارد.

1. 1. 1. 1. برای رسیدن به خواسته های خود در زندگی زناشویی حفظ ازدواج و رابطه را باید اصل قرار داد.

      (( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

1. 1. رفتارها را برای رسیدن به خواسته ها در روابط زناشویی طوری انتخاب شود که اولا موجب تقویت روابط زناشویی گردد و ثانیا بدون ضربه به همسر یا اصل ازدواج به خواسته ها برسد .

۳-۸) روش آمار
با توجه به فرضیات مطرح شده، روش های آماری که در این پژوهش مورد استفاده قرار گرفته عبارت است از,آمار توصیفی و آمار استنباطی.
در بخش آمار توصیفی از شاخصهای توصیفی مانند میانگین، انحراف استاندارد و نمودار استفاده شده است،
و بخش آمار استنباطی شامل آزمونهای زیر می باشد:

1. 1. آزمون تحلیل واریانس یک طرفه(ANOVA) برای مقایسه اختلاف نمرات پیش آزمون و پس آزمون و تعیین تفاوت معنی دار بین دو آزمون.

1. 1. استفاده از آزمون شفه برای تعیین میزان اثر بخشی هر یک از فنون زوج درمانی در مقایسه با گروه کنترل و در مقایسه با یکدیگر.

1. 1. استفاده از آزمون T مستقل برای مقایسه کاهش تعارض زناشویی در دو گروه زنان و مردان .

فصل چهارم
تجزیه و تحلیل داده ها
۴-۱) مقدمه
این فصل جهت پاسخگوئی به فرضیه های پژوهش و نتایج حاصل از تحلیل داده ها در مورد مقایسه اثر بخشی مشاوره زناشویی به شیوه عقلانی _عاطفی الیس و واقعیت درمانی گلاسر در کاهش تعارض های زناشویی تنظیم شده است . این فصل در دو بخش توصیفی و استنباطی به تجزیه و تحلیل و طبقه بندی اطلاعات می پردازد. در بخش توصیفی با بهره گرفتن از شاخص های توصیفی مناسب از قبیل میانگین ، انحراف استاندارد ، نمودار و … و در بخش استنباطی نیز با بهره گرفتن از آزمون آماری آنالیز واریانس یک راهه (ANOVA) و آزمون آماری شفه و آزمون T مستقل به تجزیه و تحلیل اطلاعات می پردازد.
همچنین لازم به ذکر است که پردازش های آماری لازم روی نمره ها با بهره گرفتن از برنامه نرم افزاری SPSS انجام گردید.
۴-۲) توصیف آماری داده ها
به منظور آشنایی بیشتر با ماهیت متغیرهای پژوهش لازم است قبل از تحلیل داده ها به توصیف آنها پرداخته شود. چرا که توصیف آماری داده ها مقدم بر استنباط آماری است و به تشخیص الگوهای حاکم بر داده ها کمک می کند. به همین منظور آماره های توصیفی (شاخص های مرکزی و پراکندگی) نمرات خام هر یک از متغیرهای مربوط به تعارض های زناشویی در سه گروه آزمایشی عقلانی عاطفی و واقعیت درمانی و کنترل آورده شده است.
جدول شماره ۴-۱ : توزیع فراوانی و درصد فراوانی آزمودنی ها به تفکیک جنسیت و گروه آزمایشی

ماکس وبر می‌گوید: « جامعه‌شناسی علمی است که کوشش می کند تا به درک، تفهیم و تفسیر عمل اجتماعی انسان نائل شود تا بدین ترتیب به تبیین علمی سیر عمل اجتماعی ونتایج آن موفق آید. ارکان اصلی جامعه‌شناسی وبر عبارتند از «عمل اجتماعی، درک و تفهیم آن، و سرانجام تبیین علمی آن.» به نظر ماکس وبر «تفهیم عبارت است از شناخت حالات درونی افراد و معانی که افراد به رفتار خویش می‌دهند و از آنجا که «تفهیم» تنها برای وجدانهای فردی میسر است. بدین جهت لازم است معانی و ارزش‌هایی را که محرک رفتارشان بوده است. تفسیر کند. بنابراین ماکس وبر «تفهم» و «تفسیر» را در یک عبارت ترکیب نموده و اصطلاح «تفهم تفسیری» را با یک معانی ذهنی در برابر «معنای عینی» به دست می‌دهد.

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

تالکت پارسنز معتقد است: جامعه‌شناسی بررسی نظام‌های اجتماعی مبتنی بر کنش‌های متقابل رفتارها و نقش‌های اجتماعی می‌باشد. پارسنز، نظام‌های اجتماعی را مجموعه‌ای مرکب از افراد یا گروه‌هایی که نسبت به یکدیگر کنش های متقابل دارند می‌داند. به نظر «گورویچ» جامعه شناس فرانسوی، موضوع جامعه‌شناسی تنها طبقات، گروه، روابط اجتماعی، نهادهای جامعه، مقررات، فرهنگ و روحیه جمعی نیست. بلکه در عین حال منظومه‌های بزرگ یا نظام‌های عمده اجتماعی و همچنین روابط اجتماعی فرد با دیگری و نیز صور مختلف به هم بستگی اجتماعی را در بر می‌‌گیرد.
او در تعریف جامعه‌شناسی می گوید «جامعه شناسی » علمی است که پدیده‌های تام اجتماعی را در مجموع جنبه‌ها و حرکت‌های آنها، با در نظر گرفتن آنها در مقوله‌های دیالیکتیکی اجتماعی خرد، گروهی و کلی، در سیر تکوینی و تجربی‌شان مورد مطالعه قرار می‌دهد. (وحیدا، ۹:۱۳۸۸)
۲-۱-۱ هدف جامعه‌شناسی
جامعه‌شناسی را از لحاظ هدف به دو قسمت تقسیم نموده اند:
۱- اهداف نظری: که جویای کشف قوانین سازمان‌ها ونهادهای اجتماعی است و هدف این رشته شناسایی «پدیده‌های اجتماعی» و کشف علل، آثار و نتایج آن است.
۲- جامعه‌شناسی عملی: که تاکید آن بر نتیجه عینی و عملی نقطه نظرهای جامعه‌شناسی نظری است و در جنبه «ایده آلی» و «کاربردی» آن در سبز فایل مورد توجه قرار می‌گیرد.
ایده‌آلی: بیشتر شامل فلاسفه و متفکرین اجتماعی می‌شود. سعی بر این بوده است، که باتوجه به مسائل و مشکلات اجتماعی آن زمان نوعی جامعه «ایده‌آلی» و «تخیلی» تحت عنوان «اوتوپیا»، «مدینه فاضله» «ناکجاآباد»، (آرمان شهر) و … ترسیم گردد و در آن کلیه مسائل مشکلات مدنیه و یا جامعه مورد نظر با تد بیر و راه‌ حل‌ هایی که آنان ارائه می دادند به نحو احسن حل شود. از متفکرین این دسته می‌توان از افلاطون، فارابی، توماس مورو و … نام برد. کاربردی: در این زمینه جامعه‌شناسان سعی دارند با بهره گرفتن از معرفت و شناخت علمی حاصل از جامعه‌شناسی نظری، راه‌ حل ‌های عملی در جهت حل مسائل و مشکلات اجتماعی ارائه دهند و هر روز بر اهمیت آن افزوده می گردد و در فعالیت‌های عملی مانند: اصلاح اجتماعی، انقلاب اجتماعی، مهندسی اجتماعی، جامعه شناسی پزشکی و پرستاری، خدمات اجتماعی و برنامه‌ریزی اجتماعی …قرار می گیرد. (قرائی،۱۳۸۹: ۲۱و۲۲)
۲-۱-۲ موضوع جامعه‌شناسی
از لحاظ تقسیمات جامعه‌شناسی به شاخه‌های بسیار متنوع تقسیم شده است که عبارتند از: جامعه‌شناسی اقتصادی، جامعه شناسی سیاسی، جامعه‌شناسی حقوقی، جامعه‌شناسی آموزش و پرورش، جامعه‌شناسی صنعتی، جامعه‌شناسی اداری، جامعه شناسی هنری، جامعه شناسی معرفتی، جامعه‌شناسی شهری، جامعه‌شناسی روستایی، جامعه‌شناسی دین، جامعه‌شناسی ادبیات و اخیراً در امریکا جامعه‌شناسی جنگ نیز به وجود آمده است و نیز می‌توان جامعه‌شناسی را از لحاظ حدود، موضوع به:
۱- جامعه‌شناسی بزرگ(Macro, sociology) که جویای قوانین و مقررات عمومی جوامع است.
۲- جامعه‌شناسی خرد( Micro, sociology) که موضوع آن شناخت و راه و رسم بعضی از گروه‌های جامعه است، تقسیم کرد. (سلیم، ۱۲:۱۳۷۷)
۲-۱-۳- دیدگاه‌های جامعه‌شناسی
دیدگاه‌ها و نظریه ها، چگونه نگریستن به مسائل اجتماعی را برای ما فراهم می‌کنند. دیدگاه روش ساده نگریستن به دنیای اطراف است و نظریه، مجموعه‌ای از مفاهیم منطقی وابسته به هم است و می‌کوشد تا رویدادهای اجتماعی را توصیف، تبیین و احتمالاً پیش بینی کند. دیدگاه‌های جامعه‌شناختی، رفتارهای انسان را فراتر از یک سلسله رفتارهای فردی غیر مربوط به هم می‌دانند و تاکید بسیاری بر نقش مهم گروه ها و نیروهای اجتماعی در شکل دهی رفتارها دارند و برای روابط و کنش‌های متقابل اهمیت بیشتری از رفتارهای فردی قائل‌اند. زیرا دیدگاه های جامعه شناسی اغلب نوعی شناخت به مردم می‌دهند تا آنها بتوانند با بینش و درون نگری، شیوه مناسب زندگی خود را بیابند (ستوده، ۱۳:۱۳۸۴) هر نظریه با روش خاص و فراهم کردن چهار چوبی که در آن مشاهدات به گونه ای منطقی نظم می‌یابند، به تفسیر واقعیت می‌پردازد، جامعه‌شناسان این چهارچوب نظری را دیدگاه می‌نامند. در جامعه‌شناسی سه دیدگاه نظری عمده- کارکرد گرایی،‌تضاد، کنشی متقابل گرایی- وجود دارد. (ستوده و کمالی، ۵۰:۱۳۸۱)
که جامعه شناسان به وسیله این سه نظریه به تحلیل و تبیین مسائل اجتماعی می‌پردازند.
۲-۲ نظریه کارکردگرائی
دیدگاه کارکردی بر اساس شباهت‌هایی که جامعه‌شناسان نخستین بین جامعه و ارگانیسم (موجود زنده) یافتند تحت عنوان “ارگانیسم” پدید آمد. برای مثال بدن انسان از بخش‌های مختلفی مانند قلب، چشم، کلیه و … تشکیل شده است. که هر یک کارکرد مشخصی دارد این اندام‌ها به تنهایی کارکردی نخواهند داشت، بلکه کارکردشان با سایر اندام‌‌ها می‌باشد اگر یکی از آنها کارکرد خویش را از دست بدهد، کارکرد کلی بدن تحت تاثیر قرار می‌گیرد و حتی ممکن است زندگی آدمی را به خطر بیاندازد. کارکرد گرایان معتقدند که جامعه مانند بدن انسان کار می‌کند از این رو جامعه نظامی است که از تعدادی عناصر مرتبط به هم تشکیل شده که هر کدام از آنها دارای کارکردی در جهت تأمین هدف کلی نظام هستند. (ستوده، ۴۵:۱۳۸۴)
آنان معتقدند که جامعه نظانم پیچیده‌ای است که بخش‌های گوناگون آن همراه با هم در جهت ایجاد ثبات و انسجام عمل می کنند طبق این رهیافت، جامعه‌شناس باید رابطه بخش‌های جامعه با یکدیگر و با کل جامعه را مورد کند و کاو قرار دهد، برای مثال ما می توانیم عقاید دینی و آداب و رسوم یک جامعه را با نشان دادن چگونگی ارتباط آن‌ها با سایر نهادهای جامعه تحلیل کنیم، زیرا بخش‌های مختلف یک جامعه در ارتباط نزدیک با یکدیگر رشد و توسعه پیدا می کنند (گیدنز، ۲۶:۱۳۸۹) جامعه شامل نهادهایی مانند: خانواده، آموزش و پرورش، اقتصاد و … است جامعه علاوه بر نهادها، دارای برخی نقش‌ها و گروه‌های اجتماعی و خرده فرهنگ هاست که همه این بخش‌ها به صورت مجموعه‌ای مکمل یکدیگرند در واقع، از نظر کارکرد از نظر کارکرد گرایان، هر کل مرکب از اجزائی است که به نحو خاص با هم ترکیب شده که حتی اگر دو بخش یعنی اجزاء و کل دچار تغییر و دگرگونی هم بشود، باز هم به حفظ و ثبات جامعه کل کمک می‌کند در مجموعه‌ای که عناصر آن تا این حد به هم وابسته‌اند، تغییر در یکی از آنها، احتمالاً تغییراتی را در مجموعه ایجاد خواهد کرد. تغییراتی جزئی با اندکی اشکال برطرف می‌شود، ولی تغییرات بزرگ یا ناگهانی باعث گسست اجتماعی و در نهایت بروز مسائل خواهد شد. به همین دلیل کارکرد گرایان استدلال می‌کنند که نظام‌های اجتماعی به وسیله ثبات و تمایل به تعادل شکل می‌یابد. منظور از تعادل این است که روابط متقابل موجود بین بخش های مختلف جامعه به یک شکل و روش صورت می‌پذیرد. (ستوده، ۴۵:۱۳۸۴)
دیدگاه‌های کارکرد گرایی به این فرضیه توجه دارند که جامعه دارای نظامی پایدار و ثابت است. این نظام پایدار به وسیله وفاق اجتماعی که به موجب آن اکثریت اعضای جامعه دارای مجموعه ای از ارزش‌ها و باورها و انتظارات رفتاری مشترکی هستند، مشخص می شود. بر طبق این دیدگاه‌، یک جامعه دارای قسمت‌های مرتبط با هم است. که هر کدام کارکردی می باشند و نقشی در تثبیت جامعه بر عمده دارند. (ستوده و کمالی، ۵۰:۱۳۸۱)
مرتن دو نوع مختلف از کارکردها را قابل بررسی می داند:
۱- کارکرد آشکار
۲- کارکرد پنهان
کارکرد آشکار: کارکردهای آشکار به کارکردها و پیامدهای پیش‌بینی شده یک عمل یا فرایند اجتماعی اطلاق می‌شود. در واقع به انتظارات مردم از این فرایند مربوط می‌گردد زیرا با قصد قبلی انجام گرفته است.
کارکرد پنهان: کارکرد پنهان یا منفی به نتایج پیش بینی نشده فرایندهای اجتماعی می‌گویند که بدون قصد قبلی انجام گرفته‌اند (ستوده، ۴۶:۱۳۸۴)
کارکردگرایان، اصطلاحات کارکردهای مناسب و نامناسب را نیز برای توصیف تأثیرات مؤلفه‌های اجتماعی به جامعه به کار می‌برند. کارکردهای مناسب در ثبات اجتماعی مؤثرند و کارکردهای نامناسب ثبات اجتماعی را مختل می‌سازند. برخی از جنبه‌های جامعه ممکن است هم دارای کارکرد مناسب (مثبت) و هم دارای کارکرد نامناسب (منفی) باشد. مثل صنعت از این جهت که کالاهای مورد نیاز جامعه را تأمین می‌کند دارای کارکرد مثبت است ولی از جهت آلوده ساختن محیط زیست دارای کارکرد منفی است. (همان:۴۷)
۲-۲-۱ نظریه تضاد
جامعه‌شناسانی که نظریه تضاد را به کار می‌برند، همچون کارکرد گرایان بر اهمیت ساختارها در جامعه تاکید می‌کنند.‌آن‌ها بر اهمیت تقسیم بندی‌ها و تفکیک‌های موجود در جامعه انگشت می گذارند. بدین ترتیب، آنها هم توجه خود را معطوف به مباحث قدرت، نابرابری و کشمکش و ستیز می‌کنند. آنها جامعه را مرکب از گروه های جداگانه ای می‌بینند که هر کس به دنبال منافع خاص خویشتن است. وجود منافع جداگانه بدین معنا است که ظرفیت و امکان تضاد همیشه در میان است و نیز این که گروه های معین بیش از بقیه نفع خواهند برد. نظریه پردازان تضاد تنش‌های میان گروه‌های مسلط و فاقد امتیاز جامعه را بررسی می‌کنند و در پی فهم چگونگی استقرار و استمرار روابط نظارتی هستند.‌(گیدنز،۲۷:۱۳۸۹)
دیدگاه تضاد جامعه را شامل گروه ها و علایق مختلفی می‌داند که برای دستیابی به قدرت و منابع کمیاب با هم رقابت می‌کنند. دیدگاه تضاد، جنبه‌های گوناگون دنیای اجتماعی را با نگاهی به گروههایی که قدرت و ثروت دارند و از یک سلسله مراتب اجتماعی خاصی بهره می‌برند تبیین می‌کند. (ستوده، ۴۸:۱۳۸۴) نظریه های تضاد مسائل اجتماعی دو نوعند:
۱- مارسیستی: نظرهای مارسیستی «تضاد اجتماعی» ناشی از نابرابریهای اقتصادی می دانند
۲- غیر مارسیستی: نظریه‌های غیر مارکسیستی بر تضاد اجتماعی که از رقابت بین ارزش‌ها و منافع گروه‌های مختلف اجتماعی ناشی می‌شوند، تاکید می‌کنند (همان: ۴۹)
۲-۲-۲ نظریه کنش اجتماعی
اگر نظریه‌های کارکرد گرائی و تضاد بر ساختارهایی تاکید می‌کنند که سنگ زیرین جامعه هستند و بر رفتار انسان موثرند، نظریه های کنش اجتماعی توجه بیشتری بر کنش و کنش متقابل اعضای جامعه در شکل دادن به این ساختارها می کند. اگر کارکرد گرائی و نظریه تضاد مدل هایی از چگونگی عملکرد جامعه به عنوان یک کلیت فراهم می‌کند. نظریه های کنش اجتماعی متوجه تحلیل چگونگی رفتار کنشگران فردی و جهت‌گیری آنان در قبال یکدیگر و جامعه است. (گیدنز،۲۸:۱۳۸۹) کنش اسم مصدر و معنی آن عمل، یا کردار است و مترادف آن در انگلیسی Doingیا action است که در بحث ما دومی مورد نظر است. معنی کنش متقابل «interolction» می‌باشد. مقصود از کنش‌های متقابل در گروه‌های اجتماعی‌، اعمال با افعالی هستند که بین دو یا عده بیشتری از انسان‌ها در می‌گیرد و در آن‌ها نوعی هماهنگی به وجود می‌آورند. کنش متقابل اجتماعی نتیجه ارتباط متقابل اجتماعی است و ارتباط متقابل مستلزم این است که دو تن یا عده بیشتری منشاء تأثیر شوند که به صورت گوناگون از جمله ارتباط کلامی و غیر کلامی بین افراد گروه‌های اجتماعی برقرار می‌شود. بروس کوئن،۲۰۳۲:۱۳۸۰) بر طبق دیدگاه کنش متقابل گرایان جامعه، مجموعه ای از کنش‌های متقابل بین افراد و گروههاست، کنش‌های متقابل اجتماعی فرایندی است که از طریق آن مردم نسبت به یک دیگر واکنش نشان می‌دهند. کنش و واکنش وقتی ظاهر می شود که دو یا چند انسان همدیگر را از طریق کلامی، جسمانی یا عاطفی تحت تأثیر قرار دهند. انسان‌ها همواره با یکدیگر زندگی می‌کنند. زیرا اجتماعی بودن بخشی از ماهیت انسانی آن‌هاست. انسان‌ها به یکدیگر نیازمندند، همدیگر را دوست می دارند و عمیقاً از یکدیگر تأثیر می‌پذیرند. جامعه‌شناسان این جذابیت ها، نیازها و تأثیرات را تحت عنوان «کنش متقابل اجتماعی» مطالعه می‌کنند در واقع این دیدگاه به چگونگی کنش‌های مردم در ارتباط با یکدیگر و نیز چگونه این کنش‌ها و واکنش‌ها را معنی می کنند توجه دارد. (ستوده و کمالی ۱۳۸۷: ۵۷-۵۶) بنابراین، اولین و ابتدایی‌ترین و در عین حال، اساسی‌ترین مفهوم که در کنش های متقابل گروه های اجتماعی مطرح می‌شود، رابطه‌ای است که آن را به نام «کمربند انتقال بین انسان نامیده اند ارتباط متقابل اجتماعی، از سه طریق متمایز از یکدیگر، صورت می‌گیرند که عبارتند از طریق عواطف، از طریق احساسات و افکار (قرائی، ۱۳۸۹: ۱۸۷) کنش‌های متقابل گروهی، جهت یکسانی ندارند و ممکن است به صورت همکاری و سازگاری و «مانند گردی» یا فرهنگی شدن» و «اجتماعی شدن» که اصطلاحاً آن ها را کنش‌های متقابل پیوسته نامیده‌اند باشند. بر عکس ممکن است که جهت یگانه‌ای نداشته باشند و افرادی،‌ گروههایی برای رسیدن به هدف های خود با یکدیگر سبقت جوئی، رقابت و ستیزه بپردازند که اصطلاحاً آن ها را کنش های متقابل گسسته می نامند کنش‌های متقابل پیوسته جهت یگانه‌ای داشته و با هم هم سو و هم صحبت هستند. مانند: همکاری، تعاون و مانند گردی. تلاش و فعالیتی که در جهت رفع اختلاف ما بین کنش‌های متقابل پیوسته و گسسته انجام می‌گیرد. همسازی گروهی نام می‌گیرد و همکاری آگاهانه را «سازگاری گروهی» می‌نامند که نتیجه و ثمره آن تعادل گروهی خواهد بود. و در نهایت می‌توان گفت که سازگاری گروهی موجب رفتار گروهی است و اگر همین رفتار گروهی منسجم و منظم و با الگوهای ثابت توام باشد. در صورت استمرار (سازمان اجتماعی) را پدید می‌آورد. (همان: ۱۸۸) از نگره پارسنز و همکارانش «نظریه کنش» چهارچوبی مفهومی برای تحلیل رفتار ارگانیسم‌های زنده به شماره می‌آید. این نظریه بر جهت‌گیری رفتار برای تحقق اهداف در وضعیت ها به وسیله مقررات هنجاری کاربردی انرژی دلالت دارد. لذا اگر رفتار حاوی این عناصر باشد،‌کنش خوانده می‌شود. از این منظر «هر کنشی کنش کنشگر است و در وضعیتی مرکب از اهداف،‌مکان دارد. اهداف می تواند شامل دیگر کنشگران باشد یا اهداف فیزیکی و فرهنگی را در بر بگیرد. هر کنشگر، نظامی از رابطه با اهداف دارد که «نظام جهت گیری» خوانده می شود اهداف می تواند شامل آماج، منابع، وسایل، شرایط، موانع یا نمادها باشند.» میزان دلبستگی و اهمیت اهداف بر سازمان‌دهی جهت‌گیری کنش‌گر مؤثر است جهت‌گیری به شناخت کنش‌گر از وضعیت و خواست و هدف،‌ارزش و اهمیت آنها و ارزیابی چگونگی تحقق‌شان بر می‌گردد. انگیزش انرژی کنش به سمت مقررات هنجاری در رابطه با دیگر کنشگران و وضعیت است. (محمدی اصل، ۱۳۹۰: ۵۲) عناصر چهارچوب داوری کنش شامل کنشگران، وضعیت کنش و جهت‌گیری کنشگر نسبت به وضعیت است. در زمینه کنشگران می‌توان گفت «هر کنشگر مبین نظام تجربی کنش است» به علاوه کنشگری می تواند فرد یا جمع باشد که شیوه جهت گیری و فرایند کنش او نسبت به اهداف فرق می کند. وضعیت کنش نیز بخشی جهان بیرونی و اهداف می کند که جهت کنش را مشخص می‌سازد. و لذا وضعیت متضمن اهداف جهت‌گیری است. منظور از جهت‌گیری کنشگر نسبت به وضعیت نیز مجموعه شناخت‌ها، عواطف، طرح‌ها و ملاک‌های وابسته‌ای است که کنشگر را با وضعیت مرتبط می کنند (گیدنز، ۴۲:۱۳۸۹) از آنجا که کنش نظام دارد. لذا محققان مزبور تصریح می کنند «ما با سه نظام یا سه شیوه سازماندهی عناصر کنش یعنی عناصر سازمان یافته به عنوان نظام‌ اجتماعی، شخصیتی و نظام فرهنگی سر و کار داریم نظام‌های اجتماعی و شخصیتی به منزله شیوه‌های سازماندهی انگیزش کنشی دریافت می‌شوند نظام‌های اجتماعی عبارتند از نظام‌های سازماندهی انگیزشی کنشی در روابط کنشگران با یکدیگر و شخصیت‌ها، نظام‌های سازماندهی انگیزشی کنشی ارگانیسم زنده به شمار می‌آیند. از طرفی نظام فرهنگی، نظام الگوهای نمادین هستند که این الگوها توسط کنشگران فردی خلق و بیان می شوند و نظام‌های اجتماعی با اشاعه در شخصیت‌ها به وسیله یادگیری انتقال می‌یابند. نظام‌های اجتماعی و نظام‌های شخصیتی و نظام‌های فرهنگی، موضوعات قطعی نظریه کنش هستند. (گیدنز، ۴۳:۱۳۸۹)
تعریف و تقسیم‌بندی کنش متقابل اجتماعی: خلاصه: ۱- جنبه‌های ظاهری اهمیت رفتار روزانه مان را اگر از نزدیک بررسی کنیم خواهیم دید که جنبه های مهم و پیچیده ی کنش متقابل اجتماعی هستند یک نمونه ی آن خیره شدن – نگریستن به دیگران است. در بیشتر کنش های متقابل اجتماعی، برخورد نگاه ها نسبتاً زودگذر است. خیره شدن به فرد دیگری ممکن است نشانه‌ای از خصوصمت – یا، در بعضی مواقع، عشق- تلقی شود. مطالعه‌ی کنش متقابل اجتماعی یکی از حوزه‌های اساسی مطالعه در جامعه شناسی است که بسیاری از جنبه‌های زندگی اجتماعی را روشن می کند. (گیدنز، ۱۳۸۹: ۴۴)
۲- حالتهای گوناگون توسط چهره‌ی انسان انتقال داده می شود. بسیاری معتقدند که جنبه‌های اساسی بیان احساس در چهره ذاتی است. مطالعات تطبیقی فرهنگ‌ها شباهت‌های کاملا نزدیک میان اعضای فرهنگ‌های گوناگون را هم از نظر حالت چهره و هم تغیر احساساتی که بر چهره انسان نقش می بندند ، اثبات می کنند.
۳- در مفهومی وسیعتر می‌توان تصور کرد که چهره به احترامی که دیگران برای فرد قائل هستند اشاره می کند. عموماً در کنش متقابل دیگران، ما به حفظ آبرو- حفظ عزت نفس خودمان – توجه داریم.(همان: ۴)
۴- مطالعه‌ی صحبت و گفتگوی معمولی روش شناسی مردمی نامیده شده است، اصطلاحی که نخستین بار توسط هارولد گارفینگل وضع گردید. روش شناسی مردمی تحلیل شیوه‌هایی است که به وسیله‌ی آنها ما فعالانه اگر چه معمولا به گونه ای مسلم فرض شده- به منظور دیگران بر پایه آنچه می‌گویند و انجام می دهند، پی می‌بریم.
۵- با مطالعه‌ی فریادهای واکنش (ندا) و لغزشهای زبان (آنچه وقتی مردم کلمات و عبارات را غلط تلفظ می‌کنند یا نا به جا به کار می‌برند، اتفاق می‌افتد). می‌توانیم چیزهای زیادی درباره‌ی ماهیت صحبت بیاموزیم. لغزش‌های زبان اغلب مضحک بوده و در واقع از نظر روانی با شوخی و بذله گویی ارتباط نزدیک دارند.(همان: ۴۵)
۶- کنش متقابل متمرکز، که می تواند به برخوردهای متمایز – یا مراحل ویژه کنش متقابل – تقسیم شود، در جایی رخ می‌دهد که دو یا چند نفر مستقیماً به آنچه دیگران می‌گویند و انجام می‌دهند. توجه نشان می دهند.
۷- کنش متقابل اجتماعی را اغلب می‌توان به شیوه‌ای روشنگرانه بااستفاده از مدل نمایش مطالعه کرد – یعنی مطالعه‌ی کنش متقابل اجتماعی چنان که گویی افرادی که در آن درگیرند بازیگران روی صحنه با تمام وسایل و لوازم صحنه‌ی واقعی تئاتر هستند. درست همانند تئاتر، در زمینه‌های گوناگون زندگی اجتماعی معمولاً تمایزات آشکاری بین مناطق جلو (خود صحنه) و مناطق پشت صحنه، جایی که بازیگران خود را برای اجرای نمایش آماده می کنند و بعداً به استراحت می‌پردازند، وجود دارند.
۸- همه کنش‌های متقابل اجتماعی در زمان و مکان واقع می‌شوند. با بررسی اینکه چگونه فعالیت‌ها در طی دوره‌های زمانی معین رخ می دهند و در عین حال متضمن حرکت مکانی‌اند، می توانیم چگونگی طبقه‌بندی زندگی روزانه‌مان بر حسب زمان و مکان را تحلیل کنیم. جغرافیای زمانی یکی از وسایل بررسی مستند این امر است.
۹- مطالعه‌ی کنش متقابل رو در رو معمولاً جامعه شناسی خرد نامیده می شود – در مقابل جامعه‌شناسی کلان، که گروه‌های بزرگتر، نهادها و نظام‌های اجتماعی را مطالعه می‌کند – تحلیل خرد و کلان در واقع رابطه، بسیار نزدیک با یکدیگر دارند و هر یک مکمل دیگری است. (گیدنز، ۱۳۸۹: ۱۴۵-۱۴۴)
اما فعالیت انسان ها با فعالیت موجودات دیگر تفاوت دارد. به فعالیتی که انسان انجام می دهد، کنش انسانی می گویند کنش انسانی با، اراده و آگاهی انسان انجام می شود. یک نویسنده‌ی یا هنرمند با آگاهی و اراده می نویسید یا اثر هنری خلق می کند. از این تعریف مشخص می شود، بسیاری از (فعالیت‌هایی) که در بدن انسان نیز انجام می‌گیرد، کنش انسانی نیستند. مانند ضربان قلب آدمی یا رشد سلول‌های بدن؛ زیرا این گونه فعالیت‌ها با اراده و آگاهی انسان انجام نمی شود. از انواع کنش انسانی می توان به:
ویژگی‌های کنش انسانی: با فعالیت ‌های طبیعی تفاوت‌هایی دارد از این تفاوت‌ها می توان به عنوان ویژگی‌های کنش انسانی یاد کرد برخی از مهمترین ویژگی‌های کنش انسانی عبارتند از:
الف: آگاهانه بودن: آگاهانه بودن کنشی انسان به این معناست که فعالیت به آگاهی آدمی وابسته است، به گونه‌ای که هر گاه آن آگاهی از بین برود، کنش نیز ادامه نخواهد یافت، مانند سخن گفتن که یکی از کنش‌های روزمره‌ی انسان‌هاست. اگر ما آگاهی خود را نسبت به کلمات و معانی آن‌ها از دست بدهیم، از گفتار باز می‌مانیم. از این رو بچه‌ها به علت عدم آگاهی از کلمات،نمی توانند حرف بزنند.
ب: ارادی بودن: کنش انسانی تنها با آگاهی انسان پدید می‌آید. انسان علاوه بر آگاهی، باید انجام فعالیتی را اراده و انتخاب کند. کارهایی که بدون اراده از انسان سر می‌زنند، کنش انسانی خوانده نمی شوند ممکن است فردی به صحیح بودن کاری آگاه باشد ولی تصمیم به انجام آن نگیرد یا بر عکس به غلط بودن کاری آگاه باشد ولی تصمیم بگیرد آن را انجام دهد.
ج: هدفدار بودن: هر فعالیت انسان با قصد و هدف خاص انجام می شود؛ هر چند این فعالیت‌ها در برخی موارد به مقصود نمی رسد.
فردی که به رودخانه‌ای قدم می گذارد قصد ماهی‌گیری دارد یا می‌خواهد سردی و گرمی آب را متوجه شود یا می‌خواهد یا نمی‌خواهد از رودخانه عبور کند…
و: معنادار بودن: کنش انسانی با توجه به آگاهی‌ای که بر اساس آن شکل می‌گیرد و هدفی که دنبال می‌کند، دارای معنای خاصی است، به همین دلیل، کنش‌های انسانی را بدون توجه به معنای آن ما نمی توانیم بشناسیم، برای نمونه سخن گفتن فقط صداهایی نیست که با اراده و آگاهی از دهان خارج می‌شود، بلکه مجموعه معناهایی است که به وسیله‌ی صداها به دیگری منتقل می شود.